Επιστολή της Μανδρέκα στο Μητσοτάκη για το χρέος του δήμου Δελφών προς την ΕΥΔΑΠ

Αξιότιμε, Κύριε Πρόεδρε,
Α. Είναι γνωστό ότι ο ποταμός Μόρνος αποτελεί τον κύριο υδροδότη ακατέργαστου – αδιύλιστου ύδατος της ΕΥΔΑΠ Α.Ε, προκειμένου αυτή να καλύψει τις ανάγκες νερού των περιοχών αρμοδιότητάς της και κυρίως το λεκανοπέδιο της Αττικής.
O Μόρνος πηγάζει στην εδαφική περιφέρεια του Δήμου Δελφών, στην οποία ανήκει και μέρος της λεκάνης απορροής του ποταμού, ενώ ο ταμιευτήρας του βρίσκεται στην περιφέρεια του Δήμου Δωρίδας όπου δημιουργήθηκε με την κατασκευή τεχνητού φράγματος.
Το συγκεκριμένο, δε, έργο ξεκίνησε το Μάιο του 1969 και ολοκληρώθηκε το 1979, ενώ, ξεκίνησε να λειτουργεί το έτος 1980.
Χρήσιμο είναι να θυμόμαστε ότι το αναφερόμενο φράγμα, που έκοψε ουσιαστικά στα δύο την ορεινή Δωρίδα, ώστε να δημιουργηθεί ο ταμιευτήρας, αποτελεί το ψηλότερο χωμάτινο φράγμα της Ευρώπης, ενώ το νερό του φτάνει στην Αθήνα διαμέσου του υδραγωγείου του Μόρνου, που είναι το δεύτερο μεγαλύτερο υδραγωγείο της Ευρώπης.
Μπορεί να θεωρηθεί, λοιπόν, αυτονόητη, η τεράστια προσφορά και των δύο Δήμων της Φωκίδας, (Δελφών και Δωρίδας), αφού από τον ποταμό Μόρνο και τον ταμιευτήρα αυτού υδροδοτείται ο μισός και πλέον πληθυσμός της Ελλάδας.
Επίσης, είναι γνωστό σε όλους ότι η Λίμνη του Μόρνου κληροδοτεί στον τόπο μας μεγάλες δυσκολίες και δεσμεύσεις που προκύπτουν τόσο από την κατασκευή του φράγματος, όσο και από το καθεστώς προστασίας που έχει επιβληθεί περιμετρικά της τεχνητής λίμνης.
Θα περίμενε, λοιπόν, κανείς, εξ αυτού και μόνο του λόγου, να έχουν διαμορφωθεί από την Πολιτεία εκείνες οι προϋποθέσεις που θα στήριζαν δυναμικές για τους Δήμους μας. Το τελευταίο, όμως, δεν συμβαίνει, παρότι μέχρι σήμερα έχει αποτελέσει πάγιο αίτημα της τοπικής κοινωνίας να χορηγηθούν από την Ελληνική Πολιτεία και στους δύο Δήμους «αντισταθμιστικά» οφέλη.
Στο σημείο αυτό πρέπει να αναφέρω, αφού έχει σημασία για τη συνέχεια, ότι κανένα δημοτικό διαμέρισμα του Δήμου Δωρίδας δεν υδρεύεται από την ΕΥΔΑΠ. Αντίθετα στο Δήμο Δελφών παρέχεται από την ΕΥΔΑΠ ανεπεξέργαστο, (αδιύλιστο), νερό από το υδραγωγείο Μόρνου – Αθηνών, στις εγκαταστάσεις των Ταχυδιυλιστηρίων που διαθέτει ο ίδιος Δήμος στην Άμφισσα και τη Δεσφίνα, μέσω των οποίων υδρεύονται δημοτικά διαμερίσματα.
Η Τοπική Αυτοδιοίκηση στο Νομό μας, Α’ και Β’ βαθμού, διαχρονικά, εξέφρασε την άποψη του συνόλου των πολιτών ότι, δηλαδή, το νερό, αυτό το τόσο σημαντικό για τη ζωή αγαθό, ανήκει στη Φωκίδα, και σταθερά επεδίωξε τη χορήγηση αντισταθμιστικών οφελών για την περιοχή.
Ειδικότερα, όμως, και σε σχέση με το Δήμο Δελφών, σημειώνω ότι τόσο η παρούσα Δημοτική Αρχή, όσο και οι προηγούμενες, σταθερά ελάμβαναν αποφάσεις περί μη καταβολής προς την ΕΥΔΑΠ, (σήμερα Εταιρεία Παγίων ΕΥΔΑΠ), των ποσών των λογαριασμών των σχετικών με την αγορά του ανεπεξέργαστου ύδατος με χρέωση του αντίστοιχου κόστους αυτού.
Με τον τρόπο αυτό, το έτος 2013, το συνολικό «χρέος» του Δήμου Δελφών, από οφειλές προς την ΕΥΔΑΠ για την ανωτέρω αιτία, ανερχόταν στο ποσό των 30 εκατομμυρίων ευρώ, περίπου. Οι οφειλές αυτές, μάλιστα, είχαν βεβαιωθεί και δικαστικά με αμετάκλητες αποφάσεις, υπέρ της ΕΥΔΑΠ Α.Ε.
Όμως, την 11η-9-2013, ο τότε Υπουργός Εσωτερικών της Κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας, κ. Ι. Μιχελάκης, κατέθεσε την υπ’ αριθμ. 802/171 Τροπολογία στο συζητούμενο, κατά το χρόνο εκείνο, Νομοσχέδιο του Υπουργείου Παιδείας, η οποία, αφού υπερψηφίσθηκε, αποτέλεσε το άρθρο 52 του Νόμου 4186/10-9-2013, (ΦΕΚ Α’ 193/17-9-2013), «περί Αναδιάρθρωσης της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης», σύμφωνα με τις διατάξεις του οποίου ο Δήμος Δελφών, μεταξύ άλλων Ο.Τ.Α και Ν.Π.Δ.Δ, αποδεσμεύτηκε εξολοκλήρου, από τις οφειλές του προς την ΕΥΔΑΠ, δεδομένου ότι οι ληξιπρόθεσμες αυτές οφειλές μέχρι την 31η-1-2012 εξοφλήθηκαν από τον Κρατικό Προϋπολογισμό, ενώ οι οφειλές του από 1-2-2013 έως και 31-7-2013 παρακρατήθηκαν από τους ΚΑΠ.
Καθίσταται, σαφές, ότι με την ανωτέρω Τροπολογία – Νομοθετική Ρύθμιση δόθηκε μια «πολιτική» λύση για τις οφειλές του Δήμου Δελφών προς την ΕΥΔΑΠ μέχρι του προαναφερθέντος χρονικού σημείου.
Το γεγονός αυτό, ο καθένας καταλαβαίνει, πόσο σημαντικό ήταν, δεδομένου ότι ο Δήμος Δελφών απαλλάχθηκε από την οφειλή του υπέρογκου ποσού των 30 εκατομμυρίων ευρώ. Όμως, το πρόβλημα, δεν λύθηκε και για το μέλλον…
Συνεχίστηκαν, λοιπόν, οι επιδιώξεις με γνώμονα την πάγια θέση της τοπικής κοινωνίας και των αιρετών, σχετικά με το ότι η Κεντρική Κυβέρνηση οφείλει σε συνεργασία με την Τοπική Αυτοδιοίκηση να μετουσιώσουν σε πράξη το πολύχρονο αίτημα των δύο Δήμων της Φωκίδας για αντισταθμιστικά οφέλη από τη λίμνη του Μόρνου.
Εξάλλου, κατά τη μικρή μου κοινοβουλευτική θητεία, (2012-2014), φρόντισα να προωθηθεί το ζήτημα αυτό, τόσο στο Υπουργείο Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων, όσο και το Υπουργείο Εσωτερικών.
Εκτός από τις προσωπικές συνεργασίες που είχα με την πολιτική ηγεσία των ανωτέρω Υπουργείων, είχα προβεί και στην κατάθεση των υπ’ αριθμ. Πρωτ. 5044/20-12-2013 και 5066/21-1-2014 Κοινοβουλευτικών Ερωτήσεων με τίτλο: «Αντισταθμιστικά οφέλη από τη Λίμνη του Μόρνου: Το ανεκπλήρωτο χρέος της Ελληνικής Πολιτείας».
Θα πρέπει να αναφέρω ότι το θέμα είχαν αντιμετωπίσει με θετικό τρόπο οι τότε Υπουργοί. Εγγράφως, μάλιστα, ο Υπουργός Εσωτερικών, κ. Μιχελάκης, με το υπ’ αριθμ. 2634/13-1-2014 έγγραφό του, μού απάντησε ότι: «το εν λόγω ζήτημα χρήζει περαιτέρω εξέτασης και από το αρμόδιο Υπουργείο Υποδομών και Δικτύων σε συνεργασία με την Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και το Εσωτερικών, προκειμένου να διερευνηθεί το αίτημα, (π.χ σκοπιμότητα καταβολής αντισταθμιστικού οφέλους από την ΕΥΔΑΠ Α.Ε, λόγω της διάθεσης σε αυτή ακατέργαστου νερού μέσω των πηγών των Δήμων Δωρίδας και Δελφών, στοιχεία αναφορικά με την επιβάρυνση του περιβάλλοντος του Νομού Φωκίδας, τρόπος διάθεσης του εν λόγω οφέλους, κ.λ.π)».
Γίνεται αντιληπτό ότι τότε είχε ανοίξει μια μεγάλη «πόρτα» για το πάγιο αίτημά μας, το οποίο δεν ευοδώθηκε αφού η συγκεκριμένη Κυβέρνηση εντός ελαχίστου διαστήματος «έπεσε».
Δυστυχώς, η επόμενη Κυβέρνηση του Σύριζα δεν αντιμετώπισε με τον ίδιο τρόπο το αίτημα που εξακολουθεί να τίθεται από τους Δημάρχους της Φωκίδας.
Απόδειξη της αρνητικής για το εν λόγω θέμα διάθεσής της, αποτελούν οι έγγραφες απαντήσεις που δόθηκαν από τον Υπουργό Εσωτερικών και τον Υπουργό Υποδομών & Μεταφορών επί της υπ’ αριθμ. 2196/21-12-2016 Κοινοβουλευτικής Ερώτησης του Βουλευτή Επικρατείας της Ν.Δ, κ. Θ. Φορτσάκη, με θέμα: «Αντισταθμιστικά οφέλη λίμνης Μόρνου».
Χαρακτηριστικότατη είναι η υπ’ αριθμ. Πρωτ. 678/24-1-2017 απάντηση του Υπουργού Υποδομών & Μεταφορών, κ. Χρ. Σπίρτζη, ο οποίος, στην κυριολεξία, παρέθεσε αυτούσια την επιχειρηματολογία της ΕΥΔΑΠ για το θέμα. Η επιχειρηματολογία, δε, αυτή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι δεν οφείλεται τίποτα στην περιοχή της Φωκίδας και στους δύο Δήμους αυτής, δεδομένου ότι, σύμφωνα πάντα με τους ισχυρισμούς της, η περιοχή έχει ωφεληθεί και αναβαθμιστεί, με πολλούς και διάφορους τρόπους, από την κατασκευή του φράγματος του Μόρνου.
Για πρώτη φορά Ελληνική Κυβέρνηση, δηλαδή η σημερινή Κυβέρνηση ΣυριζΑνέλ, τοποθετήθηκε, δια των αρμοδίων Υπουργών της, τόσο αρνητικά αλλά και προκλητικά, απέναντι στο διαχρονικό αίτημα της τοπικής κοινωνίας, γεγονός που άλλωστε επισήμανα τότε, με σχετικές δηλώσεις μου στα τοπικά Μ.Μ.Ε.

Β. Σήμερα, όμως, το ζήτημα έχει λάβει και άλλου είδους διαστάσεις, καθόσον υπάρχουν νομικές εξελίξεις για αυτό, οι οποίες φέρνουν τον Δήμο Δελφών σε εξαιρετικά δυσχερή αλλά και κατεπείγουσα κατάσταση.
Κατά τους ισχυρισμούς του Δημάρχου Δελφών, κ. Αθ. Παναγιωτόπουλου, που διαλαμβάνονται στην από 13-3-2018 Ανακοίνωσή του με τίτλο: «Απόπειρα Οικονομικού στραγγαλισμού του Δήμου Δελφών από την Ε.Υ.Δ.Α.Π – Ο Δήμος Δελφών στραγγαλίζεται οικονομικά και οδηγείται σε αναγκαστική κατάρρευση με τεράστιες συνέπειες για όλους τους δημότες του», Αναφέρεται επί λέξει:
«Η Ε.Υ.Δ.Α.Π. ΠΑΓΙΩΝ Α.Ε. με μια εσπευσμένη και βίαιη ενέργειά της δέσμευσε χθες Δευτέρα 12/03/2018 όλους τους τραπεζικούς λογαριασμούς του Δήμου Δελφών εκβιάζοντας την εξόφληση ποσού άνω των τριών εκατομμυρίων ευρώ. Πρόκειται για χρέη που η ίδια ισχυρίζεται ότι προέρχονται από την παροχή αδιύλιστου ύδατος στο Δήμο μας που διακρίνονται σε δυο διαφορετικές περιόδους, ήτοι περίπου δυο εκατομμύρια ευρώ μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2014 και ένα εκατομμύριο ευρώ έκτοτε και μέχρι το Μάρτιο του 2017.
Και αυτό, μολονότι και η ίδια η Ε.Υ.Δ.Α.Π. δεν είναι βέβαιη για αυτές τις οφειλές, αφού έρχεται εκ των υστέρων (Δεκέμβριος 2017) να τα διεκδικήσει με αγωγές, ωστόσο αξιοποιεί τα προνόμια που της έχει παραχωρήσει ο νομοθέτης μέσω του Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων και σπεύδει να στραγγαλίσει τον Δήμο Δελφών πριν ακόμη αποφασίσουν τα δικαστήρια.
Από την πλευρά μας, ο Δήμος Δελφών έχει λάβει και συνεχίζει να λαμβάνει όλα τα απαραίτητα νομικά μέσα. Σε πολιτικό όμως επίπεδο, καταγγέλλουμε την πρωτοφανή συμπεριφορά ενός Ν.Π.Δ.Δ. όπως η Ε.Υ.Δ.Α.Π. ΠΑΓΙΩΝ που στραγγαλίζει επιδεικτικά έναν Δήμο και τους 30.000 δημότες του με τρόπο που δεν το πράττει ούτε και η πιο κερδοσκοπική εταιρεία απέναντι στον χειρότερο πελάτη της.
Τα προνόμια της Ε.Υ.Δ.Α.Π. που προκύπτουν από τον Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων ισχύουν εδώ και δεκαετίες, ουδέποτε όμως διανοήθηκε ποτέ καμία διοίκηση να λειτουργήσει με αυτόν τον εκβιαστικό τρόπο έναντι ενός Δήμου και ιδιαίτερα στην περιοχή της Φωκίδας που αποτελεί τον κύριο τροφοδότη νερού της ίδιας εταιρείας. Ακόμη και όταν εισέπρατταν οι παλιές διοικήσεις της Ε.Υ.Δ.Α.Π. χρήματα από το Δήμο μας, αυτό γινόταν αποκλειστικά και μόνο μετά την έκδοση αμετάκλητων δικαστικών αποφάσεων και σε διαπραγμάτευση με τον Δήμο Δελφών ώστε αυτό να γίνει με τρόπο που δεν θα είναι καταστροφικός.
Επειδή το ζήτημα, επαναλαμβάνουμε, είναι καθαρά πολιτικό (η Ε.Υ.Δ.Α.Π. ΠΑΓΙΩΝ είναι Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου πλήρως ελεγχόμενο από την κυβέρνηση) καλούμε άμεσα την κυβέρνηση, τα κόμματα της αντιπολίτευσης και όλους τους θεσμικούς παράγοντες να λάβουν ξεκάθαρη θέση.
Ο Δήμαρχος Δελφών
Θανάσης Παναγιωτόπουλος.»

Γ. Αξιότιμε, Κύριε Πρόεδρε,
Κατόπιν όλων των ανωτέρω, και δεδομένου ότι ο Δήμαρχος Δελφών καλεί και τα κόμματα της αντιπολίτευσης να λάβουν θέση για την κατεπείγουσα και δεινή κατάσταση στην οποία βρίσκεται ο Δήμος μετά την επιβολή στους τραπεζικούς λογαριασμούς του αναγκαστικής κατάσχεσης, ποσού 3.200.000,00 ευρώ, από την ΕΥΔΑΠ Παγίων Α.Ε και με βάση τις διατάξεις του Κ.Ε.Δ.Ε, θεώρησα σκόπιμο να σάς ενημερώσω για τις πλευρές του ζητήματος.
Εξάλλου, και προσωπικά, έχω εκφράσει δημόσια την άποψη ότι η Πολιτεία πρέπει και οφείλει να διερευνήσει τις δυνατότητες που υπάρχουν για να χορηγηθούν αντισταθμιστικά οφέλη και στους δύο Δήμους της Φωκίδας υπερβαίνοντας το ασφυκτικό νομοθετικό πλαίσιο που ισχύει.
Πρέπει τα συναρμόδια Υπουργεία να προβούν σε σχετικές νομοθετικές ρυθμίσεις που θα οριοθετούν το συνολικό πλαίσιο των σχέσεων των Δήμων μας με την ΕΥΔΑΠ Α.Ε και μάλιστα άμεσα, με σκοπό να χορηγηθεί στους Δήμους Δελφών και Δωρίδας η οφειλόμενη και δίκαιη ανταπόδοση για την ασύγκριτη συνεισφορά τους στο υδατικό δυναμικό της χώρας.
Σάς Ευχαριστώ θερμά.

Με τη δέουσα τιμή,
Ασπασία Μανδρέκα,
τ. Βουλευτής Φωκίδας – Δικηγόρος.