“Ο Καββαδίας και η παράστασή μας ζητάνε το Γαλαξίδι”

“Στη δική μας παράσταση οι ενορχηστρώσεις υποχωρούν ταπεινά μπροστά στο μεγαλείο του στίχου”, επισημαίνει η σκηνοθέτρια και ενορχηστρώτρια της παράστασης

Από την Έντυπη Έκδοση

Πιστεύω ακράδαντα ότι το  Φεστιβάλ Δελφών σε λίγα χρόνια θα μπορεί να χαρακτηρίζει την περιοχή μας, επισημαίνει η Κωνσταντίνα Γεωργαντά μιλώντας στην ΚΦ με αφορμή την μουσική παράσταση “Ο Καββαδίας ταξιδεύει”, που πραγματοποιείται μεθαύριο στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Δελφών

Στο Γαλαξίδι μεταφέρεται την Παρασκευή το Φεστιβάλ Δελφών “λάλον ύδωρ 2019” με την μουσική παράσταση ο Καββαδίας ταξιδεύει της Κωνσταντίνας Γεωργαντά. Με αφορμή την παράσταση συζητήσαμε αναλυτικά με την σκηνοθέτρια και ενορχηστρώτρια για μια σειρά από θέματα γύρω από την παράσταση και όχι μόνο.

Συνέντευξη στον Ηλία Τσίγκα

– Κωνσταντίνα, περίγραψέ μας με λίγα λόγια τι θα απολαύσουμε την Παρασκευή στο Γαλαξίδι;

Είναι μία αρκετά προσωπική παράσταση, βασισμένη στους στίχους του μεγάλου μας ποιητή Νίκου Καββαδία, όπως εγώ τους αντιλαμβάνομαι. Η σκηνοθεσία της παράστασης έχει ως αφηγηματικούς πυλώνες τρία θεμελιώδη εκφραστικά μέσα: Τον λόγο, την μουσική και την εικόνα. Οι αφηγήσεις και τα βίντεο συνδέουν τα μουσικά μέρη μεταξύ τους. Στα βίντεο παρουσιάζονται τα έργα μεγάλων ζωγράφων που ενέπνευσαν τον ποιητή, ενώ στις αφηγήσεις θα παρουσιαστεί μεταξύ άλλων το «Λι» και η «Βάρδια» με μια διαφορετική ματιά. Έχουμε ενορχηστρώσεις με βιολί, φλάουτο, μπουζούκι, κρουστά και η μουσική γλώσσα αντλείται από την Μεξικάνικη, την Ελληνική Λαϊκή, μέχρι την Avand-Garde Jazz.

– Με ποια κεντρική ιδέα προσέγγισες το έργο του Καββαδία σε αυτή την παράσταση;

Αυτό που με εμπνέει και θέλησα να αποδώσω είναι ο παγκόσμιος χαρακτήρας της ποίησης του αλλά και η απλότητα με την οποία γίνεται καταληπτή. Θα ήθελα φεύγοντας από την παράσταση, κάποιος που δεν γνωρίζει τον Καββαδία να πει «Θέλω να τον ψάξω καλύτερα» και κάποιος που τον γνωρίζει να θυμηθεί πως οι συνειρμοί του Νίκου Καββαδία μπορούν να διακλαδωθούν σε απρόσμενες και συναρπαστικές κατευθύνσεις!

– Το μελοποιημένο έργο του Καββαδία είναι διάσημο και οικείο σε κάθε Έλληνα. Πόσο σε άγχωσε η πραγματικότητα αυτή στη διαδικασία σύλληψης και υλοποίησης της δικής σου εκδοχής;

Δεν θα έλεγα ότι με άγχωσε αλλά περισσότερο ότι με βοήθησε να καταλάβω πως βίωσαν το έργο του Καββαδία μεγάλοι συνθέτες. Μέσα από την δουλειά του κάθε καλλιτέχνη, βλέπουμε την προσωπική του ματιά, την δική του οπτική στους στίχους του Καββαδία.  Κάποιες από αυτές τις μελοποιήσεις μάλιστα, είναι τόσο καλές και τόσο διάσημες όπως και εσύ λες, που πρώτα ακούμε την μουσική και έπειτα τους στίχους, γιατί απλά έχουμε συνδυάσει την μουσική με τον στίχο. Εγώ δεν είμαι συνθέτης. Απλά γνωρίζω μουσική. Έτυχε πρώτα να διαβάσω την ποίηση του Καββαδία και πολύ αργότερα να ακούσω τις μελοποιήσεις. Η ποίηση του Καββαδία είναι από μόνη της μουσική με έντονη συναισθηματική φόρτιση. Στη δική μας παράσταση οι ενορχηστρώσεις υποχωρούν ταπεινά μπροστά στο μεγαλείο του στίχου.

Στην δική μου εκδοχή, λοιπόν, ενέταξα στις ήδη υπάρχουσες  μελωδίες, μουσικά μέρη που καθρεφτίζουν τα δικά μου συναισθήματα πάνω στην ποίηση του Καββαδία αλλά έχοντας πάντα ως βασικό στόχο να επικοινωνήσω την ποίηση του, τις λέξεις του.

– Ποια ήταν τα κριτήριά σου στην επιλογή υλικού από το έργο του Καββαδία για την παράστασή σου;

Δεν θα σου κρύψω ότι δυσκολεύτηκα πάρα πολύ! Στην αρχή είχα μπροστά μου ένα τεράστιο όγκο υλικού και δεν ήξερα που ήθελα να εστιάσω. Όλα ήταν πολύ σημαντικά, όλα έπρεπε να ειπωθούν. Βέβαια αυτό είναι πρακτικά αδύνατο! Θα έπρεπε να είναι μία ολοήμερη παράσταση! Την λύση μου την έδωσε, η κυρία, Έλγκα Καββαδία η ανιψιά του ποιητή. Στην σύντομη, αλλά περιεκτική συζήτηση μας, ανέφερε το πόσο καλά γνώριζε ο Καββαδίας τις τέχνες.

Το πόσο αγαπούσε το θέατρο και την ζωγραφική. Αμέσως σκέφτηκα την λύση! Θυμήθηκα ότι όταν ήμουν φοιτήτρια, η ποίηση του Καββαδία με σύστησε στην ζωγραφική. Μέσα στο έργο του έχει δεκάδες αναφορές σε μεγάλους ζωγράφους. Θυμήθηκα να κοιτάω τους στίχους του και παράλληλα να ανοίγω εγκυκλοπαίδειες, να κοιτάω ένα Τιτσιάνο και να σκέφτομαι τον στίχο «Το Βυσσινί του Τιτσιάνο και του περμαγκανάτου» στην “Πικρία”. Θυμήθηκα  πως είχα ακούσει σε κάποια συνέντευξη, ότι στην καμπίνα του ο Καββαδίας είχε κολλημένη μια φωτογραφία με τα χέρια του Πικάσο. Ήξερα πια ενστικτωδώς ποια κατεύθυνση έπρεπε να πάρω.

– Πώς αξιοποιείς το έργο μεγάλων ζωγράφων, όπως του Mondigliani, του Picasso, του Ensor και του Cezanne στην παράσταση και τι κερδίζει μια μουσική παράσταση όταν συνδυάζεται λειτουργικά με κορυφαίες στιγμές των παραστατικών τεχνών;

Στην παράσταση αυτή αναλύω με έναν ευχάριστο, μη φιλολογικό τρόπο τους στίχους του. Δεν γίνεται να μην μιλήσεις για τους ζωγράφους αυτούς, καθώς ο Καββαδίας κάνει δεκάδες αναφορές στο έργο του. Όμως αυτό γίνεται για να πάρουμε απλά μία γεύση.  Σημασία έχει για εμένα η παράσταση αυτή να σταθεί ως έναυσμα ώστε ο καθένας μόνος του μετά, να αναζητήσει και άλλες πληροφορίες και άλλο υλικό πάνω στο έργο του.

– Θα θέλαμε δύο λόγια για τη συνεργασία με τους άλλους ντόπιους καλλιτέχνες που συμμετέχουν στην παράσταση;

Όλοι οι συμμετέχοντες επί σκηνής είμαστε ντόπιοι! Συνδέω τους μουσικούς της Άμφισσας με της Αντίκυρας και του Γαλαξιδίου με της Ιτέας και της Αράχωβας! Άνθρωποι ταλαντούχοι όπως ο Νίκος Παπουτσής (κιθάρα-φωνή), ο Χρήστος Δασκαλόπουλος (μπουζούκι), ο Γιώργος Σταμούλης (κρουστά), η Κατερίνα Ξηρού (φλάουτο), η Ρεγγίνα Σαρούν (βιολί) και ο Δημήτρης  Σιδηράς (μπουζούκι) που είναι «μόνιμοι» της παράστασης αλλά και ο Γιώργος Κουρεντής (αφηγητής) όπως και η Χορωδία Ενηλίκων και Νέων του Πολιτιστικού Συλλόγου Γαλαξιδίου με χοράρχη την Μήνα Παπαϊωάννου, έχουν μεράκι και αγαπούν αυτό που κάνουν. Σίγουρα βέβαια το ότι επέλεξα να συνεργαστώ για μία ακόμη φορά με ανθρώπους του τόπου μου έχει εις γνώση μου μεγάλο κόστος για μένα μια και όλοι οι συνεργάτες έχουν κάποια άλλη κύρια εργασία! Αυτό πχ σημαίνει ότι είναι  πολύ δύσκολο να οργανώσω κοινές πρόβες γιατί όταν ο ένας συνεργάτης δουλεύει πρωί ο άλλος δουλεύει βράδυ!

Φτάσαμε στο σημείο τα παιδιά να έρχονται στα «καπάκια» από την δουλειά τους για πρόβες ή να φεύγουν για την δουλειά τους χωρίς καν να φάνε μεσημεριανό! Οι πρόβες έχουν φτάσει μέχρι τις 12 το βράδυ ή έχουν ξεκινήσει 9 το πρωί όταν η φωνή ακόμα είναι κλειστή! Και πολλά ακόμη τέτοια πράγματα που όμως αν έχεις θέληση και υπάρχει ένα κοινό όραμα, με πολύ οργάνωση και προσπάθεια αντιμετωπίζονται.

– Τι παραπάνω μπορούμε να πούμε ότι προσθέτει η παρουσίαση της παράστασης σε ανοικτό χώρο μιας ναυτικής πολιτείας, όπως το Γαλαξίδι;

Νομίζω το έργο του Καββαδία «ζητάει» τον ανοικτό χώρο. Δεν κλείνεται εύκολα ο Καββαδίας σε 4 τοίχους. Τώρα μάλιστα όταν αυτός ο ανοιχτός χώρος δεν είναι τυχαίος, αλλά είναι στο Γαλαξίδι, η παράσταση αποκτά άλλη υπόσταση. Το Γαλαξίδι με τους Καπετάνιους και τα καπετανόσπιτα, με τον Γαλαξιδιώτη Φούντα το ‘21 να μεταφέρει όπλα με τα καράβια του για να αρχίσει η επανάσταση, με το άγαλμα του εμποροπλοιάρχου και το πρώτο Ναυτικό Μουσείο της Ελλάδας το καθιστούν τέλειο φυσικό και πνευματικό σκηνικό για τον Καββαδία.

Επίσης το Γαλαξίδι έχει το μνημείο της Γυναίκας του Ναυτικού, έχει όμως και λαογραφική φυσιογνωμία. Ο ποιητής και Ειδικός Σύμβουλος του Ναυτικού Μουσείου Γαλαξιδίου Γιώργος Κουρεντής στην ποιητική του Συλλογή «Η Πολιτεία των Ονείρων μου» θα γράψει στο ποίημα του «Γαλαξιδιώτισσα»: “Στην κεφαλή δεν φόραγαν της μόδας τα καπέλα, μα καμωμένα ειδικά πολίτικα μαντίλια, που ‘χαν στην άκρη τους πλεκτά στης μαργαρίτας σχήμα να δείχνουν πως οι άντρες τους πάλευαν με το κύμα”. Αυτή την αγάπη και τον σεβασμό που τρέφουν οι Γαλαξιδιώτες για την μάνα και την γυναίκα, ο τρόπος που οι Γαλαξιδιώτισσες τιμούν τους Καπετάνιους, την ίδια αγάπη έτρεφε και ο Καββαδίας τόσο για την γυναίκα, όσο για την μάνα, όσο για τους συναδέρφους του, τους ναυτικούς.

Η δική μας παράσταση ζητάει το κύμα, την θάλασσα, το αεράκι. Ζητάει το Γαλαξίδι. Για να νιώθουμε την φρεσκάδα και την δροσιά των λέξεων σε έναν χώρο πανέμορφο, ιστορικό, βασανισμένο, αλλά ταυτόχρονα απλό… Σαν την ποίηση του Καββαδία.

– Κατάγεσαι κι έχεις ζήσει στην περιοχή εδώ. Θα έλεγα ότι είσαι “παιδί του τόπου μας”. Ποια διαφορές ενδεχομένως έχει μία παράσταση στο κοινό της περιοχής από κάπου αλλού για σένα;

Βέβαια είμαι παιδί του τόπου! Εδώ γεννήθηκα, εδώ μεγάλωσα, εδώ μένει η οικογένεια μου. Τον τόπο μου δεν τον ξεχνώ ποτέ γιατί αυτός με γαλούχησε και σε αυτόν οφείλω το τι άνθρωπος είμαι. Άρα η διαφορά οφείλεται στο ότι παρουσιάζω το έργο μου στα χώματα που έχω  χτυπήσει σαν παιδί τα γόνατα μου. Νιώθω όπως το παιδί απέναντι στη μάνα: Θέλω να δώσω  στους συντοπίτες μου κάτι που θα τους κάνει να χαρούν και ίσως… ίσως κλεφτά αναζητήσω στα μάτια τους μια μικρή περηφάνεια!

– Τι σημαίνει για σένα η συμμετοχή σου στο Φεστιβάλ Δελφών;

Είναι φυσικό όταν το έργο σου το ξεχωρίζουν και το εντάσσουν σε ένα φεστιβάλ που μέσα σε μία χρονιά από Περιφερειακό έγινε Κεντρικό και που ο πήχης είναι πολύ υψηλός, να νιώθεις μεγάλη τιμή και χαρά. Είναι πολύ σημαντικό για μένα, νομίζω και για όλους τους καλλιτέχνες του τόπου μας που το φεστιβάλ με την σειρά του μας τιμά, εντάσσοντας μας στο πλαίσιο του.

– Θα ήθελα να μας μιλήσεις λίγο για τη συνεργασία σου με τον Καλλιτεχνικό Διευθυντή του Φεστιβάλ Δελφών και για το  πώς βλέπεις τις προοπτικές αυτού του Φεστιβάλ

Είναι πολύ όμορφη συνεργασία. Το έργο του Δημήτρη Μαραμή το εκτιμώ βαθιά. Είναι ένας πραγματικά αξιόλογος συνθέτης και αυτό που προσφέρει είναι πολύ διαφορετικό και έχει χαρακτήρα. Επίσης έχω δει το μεράκι του και την προσπάθεια του για την εξέλιξη του φεστιβάλ.

Πιστεύω ακράδαντα ότι το  Φεστιβάλ Δελφών σε λίγα χρόνια θα μπορεί να χαρακτηρίζει την περιοχή μας. Πλέον είναι ένας σημαντικός πολιτιστικός θεσμός γιατί πέρα από το ότι υπάρχει όραμα και σκληρή δουλειά από πίσω, υπάρχουν και οι άνθρωποι του τόπου μας που υποστηρίζουν  τον  θεσμό με μεγάλο πάθος.

– Πιστεύεις ότι είναι, ή μπορεί να αποτελέσει, ο πολιτισμός συγκριτικό αναπτυξιακό μας πλεονέκτημα; Με ποιο τρόπο;

Αδιαμφισβήτητα! Ήδη αποτελεί ως ένα βαθμό. και νομίζω πως μπορούμε να φτάσουμε σε ακόμη υψηλότερα επίπεδα πχ. πολιτιστικού τουρισμού. Η Φωκίδα, έχει πλούσιο πολιτιστικό και περιβαλλοντικό απόθεμα και αυτό είναι η μεγαλύτερη προίκα μας! Ο τόπος μας έχει πολιτιστική ταυτότητα, έχει μία βαριά ιστορία στην Ελληνική Επανάσταση το οποίο είναι ένα παγκόσμιο γεγονός. Έχουμε ήδη πολλά μουσεία  όπως το Μουσείο της Ελληνικής Επανάστασης στην Άμφισσα, το Μουσείο του εθνεγέρτη μας «Ησαϊα» στην Δεσφίνα,  στον Αθανάσιο Διάκο το Μουσείο του ήρωα, έχουμε το Χάνι της Γραβιάς, το κάστρο της Άμφισσας και πολλά άλλα μουσεία όπως τον  Λαογραφικό στο Χρισσό , το Ναυτικό- Ιστορικό στο Γαλαξίδι, την Δημοτική Πινακοθήκη στην Άμφισσα, στους Δελφούς το μουσείο Σικελιανού!

Επίσης γίνονται ένα σωρό πολιτιστικές εκδηλώσεις π.χ τις απόκριες στο Γαλαξίδι, την Άμφισσα, την Δεσφίνα, την Ιτέα κ.α έχουμε την Επετειακή στην Άμφισσα με την αναπαράσταση και τόσα δρώμενα αλλά και τον εορτασμό της Ναυμαχίας της Αγκάλης.  Μέσα σε όλα αυτά προσθέτουμε  το Φεστιβάλ Δελφών «Το Λάλον Ύδωρ», το φεστιβάλ μας που έχει ως χαρακτηριστικό του να γίνονται οι εκδηλώσεις σε όλους αυτούς τους ιδιαίτερους χώρους ιστορικής μνήμης. Επίσης είναι το πλούσιο φυσικό περιβάλλον που διαθέτουμε! Από την Πολύδροσο μέχρι την Βάργιανη και την Καλοσκοπή μέχρι τους Άγιους Πάντες, την Αγόριανη και τον Βάλτο. Σίγουρα λοιπόν, θα πρέπει να αγαπάμε και να στηρίζουμε τον τόπο μας. Και ο τόπος μας δεν σταματάει στα  όρια του χωριού μας. Δεν είναι ο τόπος που κάνει τον πολιτισμό είναι οι άνθρωποι του τόπου. Δεν είναι ότι έχουμε αρχαία στους Δελφούς αλλά ποιος έβαλε αυτές τις πέτρες εκεί. Δεν είναι ο φυσικός πλούτος που διαθέτουμε αλλά είναι ποιος φύτεψε το δέντρο, αν με καταλαβαίνεις. Εμείς φτιάχνουμε την ιστορία μας, εμείς δημιουργούμε τον πολιτισμό μας!

• Έχεις σπουδάσει, μεταξύ άλλων, υποκριτική, μουσική, Λαογραφία Πολιτισμό και Επικοινωνία, χορό, έχεις δουλέψει και ως παραγωγός πολιτιστικών εκδηλώσεων αλλά και ως παραγωγός στον κινηματογράφο. Έχεις συμμετάσχει ως ηθοποιός σε θεατρικές παραστάσεις, ταινίες και άλλες παραγωγές. Καλλιτεχνικά ποιο είναι το είδος εκείνο με το οποίο σού αρέσει να εκφράζεσαι περισσότερο;

Η υποκριτική, ο κινηματογράφος, το θέατρο, η μουσική είναι για εμένα αλληλένδετα.  Όλα αυτά είναι τα μέσα για να επικοινωνήσω μία εμπειρία μου, ένα βίωμα, κάτι για το οποίο νοιάζομαι. Αυτό που μπορώ να σου πω με σιγουριά είναι νοιάζομαι για τον πολιτισμό μας, για την ιστορία μας, την παράδοση, τα ήθη μας αλλά και την εξέλιξη μας. Από αυτά εμπνέομαι, για αυτά θέλω να μιλάω.  Γιατί ο πολιτισμός για μένα είναι μια εμπειρία, ένα αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητας μου. Για αυτά έχω την ανάγκη να ανοίξω συζήτηση. Και νιώθω τυχερή που υπάρχουν τόσα εκφραστικά μέσα στη διάθεσή μου για να το κάνω.

• Σε ευχαριστούμε πολύ Κωνσταντίνα

Εγώ ευχαριστώ! Επίσης θα ήθελα να ευχαριστήσω για μία ακόμη φορά το Φεστιβάλ Δελφών αλλά την εταιρεία “Γαλαξίδι Θαλάσσιες Καλλιέργειες” που είναι χορηγός στην παράσταση μας.

Infos

Ημερομηνία και ώρα παράστασης:

Παρασκευή 12 Ιουλίου

Ώρα έναρξης: 21:00

Πλατεία Βλάμη (Φάρος) – Γαλαξίδι

Είσοδος Ελεύθερη

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ:

Έρευνα-Σκηνοθεσία-Ενορχήστρωση:Κωνσταντίνα Γεωργαντά

Τραγούδι: Νίκος Παπουτσής, Κωνσταντίνα Γεωργαντά

Μουσικοί:Χρήστος Δασκαλόπουλος (Μπουζούκι),Ρεγγίνα Σαρούν (Βιολί),Δημήτρης Σιδηράς (Μπουζούκι-Κιθάρα),Γιώργος Σταμούλης (Κρουστά),Kατερίνα Ξηρού (Φλάουτο)

Αφήγηση: Γιώργος Κουρεντής

Βοηθός Σκηνοθέτη: Ηλίας Ρουμελιώτης

Moντάζ/Σχεδιασμός αφίσας: Άρης Καπλανίδης