«Διακοπές: Ποια η συμβολή τους στην προαγωγή της ψυχικής υγείας;»

Στο άκουσμά της, η λέξη ‘διακοπές’ φέρνει στο μυαλό μας ευχάριστα συναισθήματα και προσδοκίες. Ακόμη και, αν φαντάζουν πολυτέλεια, είναι απαραίτητες για την ψυχική και σωματική μας υγεία και ισορροπία, ιδιαίτερα όταν οι ρυθμοί της καθημερινότητας είναι στρεσογόνοι και οι απαιτήσεις της εργασίας μας αυξημένες. Σύμφωνα με έρευνες, οι διακοπές σε όποια μορφή και αν γίνονται, είτε είναι μικρές ολιγοήμερες εξορμήσεις, είτε διακοπές μακράς διάρκειας, φαίνεται ότι έχουν σημαντικά οφέλη τόσο στην σωματική όσο και στην ψυχική μας υγεία. Μας δίνεται η ευκαιρία, σε πρώτο επίπεδο, για ξεκούραση και ποιοτικό χρόνο με τον εαυτό μας αλλά και επαφή με την οικογένεια και τους φίλους. Υπάρχουν όμως και δευτερογενή οφέλη, τα οποία έχουν ευεργετικές και προστατευτικές ιδιότητες για την ψυχική μας υγεία, όπως η μείωση του άγχους και η ενίσχυση των ψυχικών μας αποθεμάτων, στοιχεία που λειτουργούν ως ασπίδα απέναντι στον κίνδυνο της επαγγελματικής εξουθένωσης (burn out). Ας δούμε πιο αναλυτικά πώς συμβάλλουν οι διακοπές στην προαγωγή της ψυχικής μας υγείας:

1. Μειώνονται τα επίπεδα του άγχους: Το άγχος αποτελεί καθημερινό πρόβλημα για πολλούς ανθρώπους, με σημαντικές επιπτώσεις στον οργανισμό μας, όπως η εμφάνιση ψυχοσωματικών προβλημάτων και η εξασθένιση του ανοσοποιητικού συστήματος του οργανισμού. Για το λόγο αυτό, η περίοδος των διακοπών είναι η ιδανική στιγμή για να σταματήσει το άτομο να βιώνει υψηλά επίπεδα άγχους από τις υποχρεώσεις  και τις ευθύνες της καθημερινότητας και να προστατέψει με αυτό τον τρόπο την ψυχική και σωματική του ισορροπία, χάρη στις στιγμές χαλάρωσης και ηρεμίας που προσφέρουν οι διακοπές.
2. Η συναισθηματική αποσύνδεση από την εργασία αυξάνει την παραγωγικότητά μας και βελτιώνει τις πνευματικές μας ικανότητες: Ως συναισθηματική αποσύνδεση ορίζεται η ικανότητα του ατόμου να απομακρύνεται συναισθηματικά και πνευματικά από τις δραστηριότητες που αφορούν την επαγγελματική του ζωή. Αφορά δηλαδή, στη συνειδητή απομάκρυνση και αποστασιοποίηση από οτιδήποτε σχετίζεται με τον χώρο εργασίας (συζητήσεις, επικοινωνία, διεκπεραίωση εκκρεμοτήτων). Το άτομο που καταφέρνει να ‘αποκολληθεί’ από την εργασία του την περίοδο των διακοπών, βιώνει υψηλότερα επίπεδα χαλάρωσης και ξεκούρασης, ανακούφιση από το στρες και περισσότερα θετικά συναισθήματα, γενικότερα, σε σύγκριση με εργαζόμενους οι οποίοι εξακολουθούν να ασχολούνται με την εργασία τους στις διακοπές και διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο να έρθουν αντιμέτωποι με την επαγγελματική εξουθένωση. Έτσι, η σωματική και ψυχική ανάκαμψη του ατόμου μετά τις διακοπές σε συνδυασμό με την συναισθηματική αποσύνδεση από την εργασία του, συμβάλλουν στην αύξηση της παραγωγικότητας, στην ενίσχυση της δημιουργικότητας και στη βελτίωση των γνωστικών και πνευματικών ικανοτήτων. Επιπλέον, αυξάνονται τα επίπεδα συγκέντρωσης, βελτιώνεται η διάθεση και ενισχύεται η επικοινωνία με τους άλλους, καθώς το άτομο έχει τη δυνατότητα να επιλύσει ζητήματα και να διαχειριστεί καταστάσεις που προηγουμένως του φαίνονταν δύσκολα, έχοντας πιο ‘καθαρή’ ματιά, μεγαλύτερη διαύγεια και με μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα.
3. Απολαμβάνουμε τη ζωή και την επαφή με την οικογένειά μας: Οι διακοπές αποτελούν ευκαιρία για να αποφορτιστούμε από προβλήματα, να χαλαρώσουμε, να δούμε τη ζωή από μια άλλη οπτική και να την απολαύσουμε, για λίγο, μακριά από τις ευθύνες της καθημερινότητας. Είναι η ιδανική στιγμή για να περάσουμε ποιοτικό χρόνο με τα αγαπημένα μας πρόσωπα, να έρθουμε πιο κοντά τους, να μοιραστούμε στιγμές ευτυχίας και αναμνήσεις, οι οποίες θα ενισχύσουν τους δεσμούς αγάπης και οικειότητας μαζί τους. Σημαντικό είναι, επίσης, ότι έχουμε τη δυνατότητα να επισκεφθούμε καινούργια μέρη, να γνωρίσουμε νέους ανθρώπους και να βιώσουμε πρωτόγνωρες εμπειρίες και ευχάριστα συναισθήματα, γεγονός που μας οδηγεί στο να αντιληφθούμε ότι η ζωή μας δεν είναι μόνο προβλήματα και υποχρεώσεις.

Κλείνοντας, θα λέγαμε ότι οι διακοπές σε μια περίοδο απαιτήσεων και υποχρεώσεων, όχι μόνο σε επαγγελματικό επίπεδο, αλλά και σε προσωπικό, είναι απαραίτητες για την ενδυνάμωση της ψυχικής και σωματικής υγείας, καθώς ανατροφοδοτούν τα ψυχικά μας αποθέματα, μας προφυλάσσουν από την επαγγελματική εξουθένωση και συμβάλλουν θετικά στη διατήρηση της ψυχικής ισορροπίας, προάγοντας τη συνολική ευημερία του ατόμου.

Κωνσταντίνα Μαχαιρά

Ψυχολόγος

Εταιρία Κοινωνικής Ψυχιατρικής & Ψυχικής Υγείας Παναγιώτης Σακελλαρόπουλος

Θέσε κι εσύ το ερώτημά σου είτε τηλεφωνικά στο 2265023222 είτε στο email [email protected].

Όλα τα ερωτήματα απαντώνται σεβόμενοι την ανωνυμία σας. Σχετικά με την πολιτική απορρήτου της Ε.Κ.Ψ.&Ψ.Υ. μπορείτε να ενημερωθείτε από την ιστοσελίδα μας ekpse.gr.