Τ. τ. Ε.: Μικτή εικόνα για τις επιδόσεις της Στερεάς στην επισκεψιμότητα από το εξωτερικό

Πού καταγράφει βελτίωση και πού υπάρχει σημαντικό περιθώριο ανόδου για την Περιφέρεια η “Έρευνα Συνόρων” της ΤτΕ

Εν Δελφοίς, Έντυπη Έκδοση, 31 Ιανουαρίου

Ιδιαίτερα ενδιαφέροντα είναι τα στοιχεία που καταγράφει η έρευνα της Τράπεζας της Ελλάδας για τον τουρισμό στη χώρα το 2018 με βάση την καθιερωμένη “Έρευνα Συνόρων”, η οποία διενεργείται από το 2002.  Κάτι βέβαια που συμβαίνει και ειδικότερα για τη Στερεά Ελλάδα, αποτελώντας μια ανατομία της κατάστασης στον τομέα αλλά και ένα σημαντικό εργαλείο για τη μετρησιμότητα της εφαρμοζόμενης τουριστικής πολιτικής και τη χάραξη πολιτικών βελτίωσης του προϊόντος στην Περιφέρεια.

Η εικόνα που προκύπτει ειδικότερα για την Περιφέρεια Στερεάς είναι ενθαρρυντική μεν αναφορικά με τις εισπράξεις των τουριστικών επιχειρήσεων της περιοχής, καθώς σημειώνεται αύξηση στον αριθμό των επισκεπτών, αλλά και του συνολικού αριθμού κατ επέκταση των διανυκτερεύσεων στην όλη περιοχή. Ωστόσο, το εισόδημα που προκύπτει μετριάζεται από τη μείωση της δαπάνης ανά διανυκτέρευση, ενώ και η μέση διάρκεια παραμονής κάθε επισκεπτόμενου περιοχές της Περιφέρειας παραμένει στάσιμη. 

Από την άλλη, η Στερεά συνεχίζει να περιλαμβάνεται στις “δεύτερης διαλογής” περιοχής έλξης για τους επισκεπτόμενους της χώρας, όπου την πρωτοκαθεδρία κρατούν, όπως πάγια συμβαίνει, οι περιφέρειες Νοτίου Αιγαίου, Κρήτης, Αττικής, Κεντρικής  Μακεδονίας και Ιονίων Νήσων. Σε κλίμακα επικράτειας αύξηση χαρακτήρισε τον τομέα του τουρισμού, καθώς το 2018 το το πλεόνασμα του ταξιδιωτικού ισοζυγίου ανήλθε στα 12.507 εκατ. ευρώ, έναντι πλεονάσματος 11.571 εκατ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο του 2017. Στοιχείο που αποδεικνύει πως από τη μία πλευρά το κυριότερο τουριστικό προϊόν που συνεχίζει να προσφέρει η Ελλάδα είναι το μοντέλο “Ήλιος-Θάλασσα”, από την άλλη καταδεικνύει πως η ανάπτυξη εναλλακτικών μορφών τουρισμού στην πράξη ακόμα βρίσκεται σε επίπεδο θεωρίας και όχι ουσιαστικής εφαρμογής. Τουλάχιστον όχι όσο θα προσδοκούσε κανείς, ώστε να μειωθούν οι ανισότητες που προέρχονται από τα τουριστικά εισοδήματα στο εσωτερικό της επικράτειας και τουλάχιστον όσον αφορά στον τουρισμό προέλευσης από το εξωτερικό.

Η εικόνα σε όλη την Επκράτεια

Σύμφωνα με τα οριστικά στοιχεία, την περίοδο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2018 το πλεόνασμα του ταξιδιωτικού ισοζυγίου ανήλθε στα 12.507 εκατ. ευρώ, έναντι πλεονάσματος 11.571 εκατ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο του 2017, σημειώνοντας αύξηση κατά 8,1%. Η αύξηση των ταξιδιωτικών εισπράξεων την περίοδο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2018 έναντι της αντίστοιχης περιόδου του 2017 ήταν αποτέλεσμα της αύξησης της εισερχόμενης κίνησης μη κατοίκων ταξιδιωτών κατά 9,3%, καθώς η μέση δαπάνη ανά ταξίδι μειώθηκε κατά 4 ευρώ ή 0,8% 

Οι ταξιδιωτικές εισπράξεις την περίοδο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2018 διαμορφώθηκαν στα 14.113 εκατ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 8,4% σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2017. Η εξέλιξη αυτή οφείλεται στην αύξηση των εισπράξεων από τους κατοίκους των χωρών της ΕΕ-28 κατά 11,4%

Όσον αφορά τις σημαντικότερες χώρες προέλευσης ταξιδιωτών, οι εισπράξεις από τη Γερμανία αυξήθηκαν κατά 20,3% και διαμορφώθηκαν στα 2.587 εκατ. ευρώ, ενώ οι εισπράξεις από τη Γαλλία μειώθηκαν κατά 9,7% και διαμορφώθηκαν στα 842 εκατ. ευρώ. Οι εισπράξεις από το Ηνωμένο Βασίλειο μειώθηκαν κατά 7,2% και διαμορφώθηκαν στα 1.744 εκατ. ευρώ. Από τις χώρες εκτός της ΕΕ-28, μείωση κατά 20,7% παρουσίασαν οι εισπράξεις από τη Ρωσία, οι οποίες διαμορφώθηκαν στα 307 εκατ. ευρώ, ενώ οι εισπράξεις από τις ΗΠΑ σημείωσαν άνοδο κατά 18,9% και διαμορφώθηκαν στα 823 εκατ. ευρώ. 

Οι διανυκτερεύσεις ταξιδιωτών στην Ελλάδα διαμορφώθηκαν στις 202.974 χιλ. την περίοδο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2018, έναντι 188.272 χιλ. την αντίστοιχη περίοδο του 2017, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 7,8%. Κατά την επισκοπούμενη περίοδο καταγράφηκαν 2.562 αφίξεις κρουαζιερόπλοιων (Ιανουάριος-Σεπτέμβριος 2017: 2.685 αφίξεις), με 3.781 χιλ. επισκέψεις επιβατών, έναντι 3.761 χιλ. επισκέψεων επιβατών την αντίστοιχη περίοδο του 2017. Από τη συμπληρωματική έρευνα προέκυψε ότι το 90,6% των επιβατών ήταν διερχόμενοι επισκέπτες, οι οποίοι κατά μέσο όρο πραγματοποίησαν 1,5 στάσεις σε ελληνικά λιμάνια, όσες και την αντίστοιχη περίοδο του 2017.

Ο κύριος όγκος των εισπράξεων, σε ποσοστό 88,2% του συνόλου, πραγματοποιήθηκε σε πέντε περιφέρειες, ως εξής: Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου (3.994 εκατ. ευρώ), Περιφέρεια Κρήτης (2.805 εκατ. ευρώ), Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας (2.017 εκατ. ευρώ), Περιφέρεια Αττικής (1.725 εκατ. ευρώ) και Περιφέρεια Ιονίων Νήσων (1.602 εκατ. ευρώ). Στο σύνολο των υπόλοιπων περιφερειών (Πελοποννήσου, Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, Θεσσαλίας, Ηπείρου, Δυτικής Ελλάδας, Στερεάς Ελλάδας, Βορείου Αιγαίου και Δυτικής Μακεδονίας) οι εισπράξεις διαμορφώθηκαν στα 1.626 εκατ. ευρώ.

Την περίοδο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2018, οι ταξιδιώτες που επισκέφθηκαν την Ελλάδα πραγματοποίησαν συνολικά 29.901 χιλ. επισκέψεις στις 13 περιφέρειες της χώρας. Ο αριθμός αυτός είναι μεγαλύτερος από τη συνολική εισερχόμενη ταξιδιωτική κίνηση, καθώς ένας ταξιδιώτης μπορεί να επισκεφθεί περισσότερες από μία περιφέρειες κατά τη διάρκεια του ταξιδιού του.

Ο μεγαλύτερος όγκος των επισκέψεων, σε ποσοστό 87,5% του συνόλου, πραγματοποιήθηκε σε έξι περιφέρειες, ως εξής: Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας (6.824 χιλ.), Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου (5.816 χιλ.), Περιφέρεια Κρήτης, (4.537 χιλ.), Περιφέρεια Αττικής (4.439 χιλ.), Περιφέρεια Ιονίων Νήσων (2.953 χιλ.) και Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης (1.604 χιλ.). Στο σύνολο των υπόλοιπων περιφερειών (Πελοποννήσου, Ηπείρου, Θεσσαλίας, Δυτικής Ελλάδας, Στερεάς Ελλάδας, Βορείου Αιγαίου και Δυτικής Μακεδονίας) πραγματοποιήθηκαν 3.728 χιλ. επισκέψεις.

Οι διανυκτερεύσεις ταξιδιωτών στην Ελλάδα διαμορφώθηκαν στις 200.015 χιλ. την επισκοπούμενη περίοδο. Σύμφωνα με την κατανομή των διανυκτερεύσεων στις 13 περιφέρειες της χώρας, το 86,4% των διανυκτερεύσεων πραγματοποιήθηκε σε πέντε περιφέρειες ως εξής: Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου (45.980 χιλ.), Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας (40.381 χιλ.), Περιφέρεια Κρήτης (39.060 χιλ.), Περιφέρεια Αττικής (24.212 χιλ.) και Περιφέρεια Ιονίων Νήσων (23.246 χιλ.). Στο σύνολο των υπόλοιπων περιφερειών (Πελοποννήσου, Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, Θεσσαλίας, Ηπείρου, Βορείου Αιγαίου, Δυτικής Ελλάδας, Στερεάς Ελλάδας και Δυτικής Μακεδονίας) πραγματοποιήθηκαν 27.136 χιλ. διανυκτερεύσεις.

Η εικόνα στη Στερεά Ελλάδα

Ως προς τις εισπράξεις της Στερεάς από τις κυριότερες χώρες προέλευσης, το 2018 σημείωαν σημαντική αύξηση, καθώς διαμορφώθηκαν στα 193,8 εκ ευρώ από 113, 2 την προηγούμενη χρονιά. Τα έσοδα αυτά προέρχονται από τη Γερμανία (18,9 εκ), το Ηνωμένο Βασίλειο και τις ΗΠΑ  (18,3 εκ) και τη Γαλλία (15,6 εκ).

Αξιοσημείωτη αύξηση καταγράφεται και στον τομέα των επισκέψεων. Το 2018 τη Στερεά Ελλάδα επισκέφθηκαν συνολικά 548.900 επισκέπτες έναντι  375. 800 το 2017. Κύριες χώρες προέλευσης στον τομέα αυτό αναδεικνύονται οι ΗΠΑ (62.100), ενώ ακολουθούν οι Γαλλία (55.700), η Γερμανία (48.600) και το Ηνωμένο Βασίλειο (44.300).

Ανάλογη εικόνα και στον τομέα των διανυκτερεύσεων, τομέας στον οποίο ο συνολικός αριθμός ανέρχεται στις 2.998 έναντι 2.021 ένα χρόνο πριν, με τις κύριες χώρες προέλευσης να είναι οι ίδιες με μικρές αποκλίσεις μεταξύ τους. Ωστόσο, σημαντική ήταν η μείωση στη μέση δαπάνη ανά διανυκτέρευση, καθώς από 64,6 ευρώ το 2017, η μέση τιμή το 2018 ήταν στα 51,6 ευρώ το 2018.

Από την άλλη, σταθερή παρέμεινε η μέση διάρκεια παραμονής στην Περιφέρεια Στερεάς με 5,5 μέρες ανά επίσκεψη.

Τι είναι η «Έρευνα Συνόρων»

Από το 2002, η Τράπεζα της Ελλάδος διενεργεί μηνιαία δειγματοληπτική έρευνα στα κυριότερα σημεία εισόδου-εξόδου της χώρας – «Έρευνα Συνόρων» – με σκοπό τη συλλογή των αναγκαίων πληροφοριών για την εκτίμηση των ταξιδιωτικών δαπανών.

Η Έρευνα Συνόρων αποτελείται από δύο ανεξάρτητες έρευνες:

• την Έρευνα Εισπράξεων, η οποία αποσκοπεί στην εκτίμηση της δαπάνης την οποία πραγματοποιούν στην Ελλάδα οι ταξιδιώτες-κάτοικοι εξωτερικού- κατά τη διάρκεια της επίσκεψής τους στη χώρα, και
• την Έρευνα Πληρωμών, η οποία αποσκοπεί στην εκτίμηση της δαπάνης την οποία πραγματοποιούν στο εξωτερικό οι ταξιδιώτες-κάτοικοι Ελλάδος- κατά τη διάρκεια της επίσκεψής τους σε χώρα εκτός Ελλάδος.