Ανατολίτικο παζάρι (ή η εκδίκηση των δημάρχων)…

Γράφει ο Ηλίας Τσίγκας

Εν Δελφοίς, Έντυπη Έκδοση, 14 Φεβρουαρίου

Όταν ένας ψηφοφόρος ζητάει κάποια “εξυπηρέτηση” (ρουσφέτι το λένε στα ελληνικά) από κάποιον βουλευτή ή δήμαρχο, τότε είναι ο αδύναμος κρίκος στη σχέση μεταξύ των δύο πλευρών. Κι αυτό γιατί είναι μόνος του απέναντι στον πολιτικό που έχει ψηφίσει. Αντίθετα, όταν μια ειδική ομάδα συμφερόντων ζητάει κάποιου τύπου διευθέτηση απέναντι σε κάποιον υπουργό ή στην κυβέρνηση την ίδια, τότε εκείνη είναι που αποτελεί τον δυνατό εταίρο. Κι αυτό λόγω της ισχύος που διαθέτει, η οποία απορρέει σίγουρα από το σύνολο των ψήφων που διαθέτει, ενίοτε δε και λόγω των ειδικών χαρακτηριστικών της. Για αυτό ακριβώς ισχύει το ρητό που υπαγορεύει πως “τις ψήφους δεν τις μετράμε, αλλά τις ζυγίζουμε”.  

Κάπως έτσι ισχύει για εκτεταμένες επαγγελματικές ομάδες, όπως γιατροί, δικηγόροι, μηχανικοί, ταξιτζήδες, Ιερά Σύνοδος και πολλές άλλες. Και κάπως έτσι έχει γραφτεί η ιστορία του σύγχρονου ελληνικού κράτους στη μεταοθωμανική δημοκρατία, της οποίας τα 200 χρόνια θα γιορτάσουμε συντόμως. Και κάπως έτσι, επιπλέον, πραγματοποιήθηκε η συνάντηση Μητσοτάκη/κυβέρνησης με το προεδρείο των δημάρχων (ΚΕΔΕ) τη Δευτέρα που μας πέρασε.

Η κυβέρνηση εδώ και καιρό βρίσκεται “στα σχοινιά” στο προσφυγικό/μεταναστευτικό ζήτημα, στριμωγμένη από το βάρος των ροών που εκλύει η Τουρκία στην από δω μεριά του Αιγαίου, αλλά και παγιδευμένη από τη δική της ακραία ρητορική όσο ήταν στην αντιπολίτευση -τα λόγια που λες πρέπει να είναι γλυκά, γιατί κάποια στιγμή μπορεί να χρειαστεί να τα φας- αλλά και από την έλλειψη σχεδιασμού πάνω στο θέμα, όπως αποδεικνύουν οι διαρκείς παλινωδίες της που έχουν σπάσει κυριολεκτικά τα νεύρα των πολιτών. Μια ματιά μόνο στο πόσες φορές έχει μεταβάλει τα σχέδια της στη Στερεά αρκούν.

Αυτή ακριβώς την κατάσταση επιχειρούν να εκμεταλλευτούν οι δήμαρχοι. Με ευκαιρία την εξαιρετικά έντονη ανάγκη της κυβέρνησης να μεταφερθούν αιτούντες άσυλο στην ενδοχώρα και να “φιλοξενηθούν” σε περιοχές της ηπειρωτικής Ελλάδας, στο τραπέζι έπεσαν αιτήματα από πλευράς δημάρχων που σε καιρούς “κανονικότητας” δεν θα υπήρχε η παραμικρή πιθανότητα να στέρξει για αυτά το κεντρικό κράτος ή να τα διανοηθούν δήμαρχοι περασμένων εποχών. Έτσι, η ΚΕΔΕ ζητάει συν-διαχείριση των κονδυλίων του ΕΣΠΑ 2021-2017 -είναι πολλά τα λεφτά, Άρη. “Δεν είμαι έτοιμος να σας δώσω αυτή τη στιγμή μια απάντηση. Ωστόσο αντιλαμβάνομαι ότι είναι σωστό το αίτημα σας, το οποίος βλέπω θετικά»,  ήταν η μέχρι στιγμής απάντηση Μητσοτάκη και μέχρι να δει  τι μεγέθους υποχωρήσεις πρέπει να γίνουν, ώστε οι δήμαρχοι να δείξουν “αλληλεγγύη” μιας και είναι εκείνοι που προορίζονται να “φάνε το ξύλο” και να υποστούν το ανάλογο πολιτικό κόστος από ομαδώσεις αγανακτισμένων και “αγανακτισμένων” πολιτών στα δημοτικά τους συμβούλια. 

Για το λόγο αυτό επιπλέον οι δήμαρχοι ζητούν ολοκληρωμένα τοπικά αναπτυξιακά προγράμματα -υπό τη διαχείριση των δήμων, προφανώς- αναθεώρηση του ισχύοντος νόμου προς το “φιλικότερο” για την αυτοδιοίκηση πρώτου βαθμού για τις προμήθειες και τις συμβάσεις έργων “ώστε να επιταχυνθεί το έργο των δήμων”, μείωση του επιτοκίου δανεισμού από το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων, αύξηση του μεριδίου της Τοπικής Αυτοδιοίκησης από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, να επανέλθει το ποσοστό κατανομής εσόδων του Πράσινου Ταμείου στους Δήμους από 2,5% που είναι σήμερα, στο αρχικό 10%, κυρίως για έργα περιβάλλοντος και ποιότητας ζωής. Ακόμα και το ζήτημα της επιστροφής των παρακρατηθέντων από τους δήμους  που στοιχειώνει εδώ και χρόνια και που οι κυβερνήσεις έως τώρα το απέρριπταν διαρρήδην και κατηγορηματικά άνοιξε το ΔΣ της ΚΕΔΕ στη συνάντηση με τον Πρωθυπουργό, ζητώντας άμεση έναρξη των σχετικών διαπραγματεύσεων και καταβολή της πρώτης δόσης του!

Για χρόνια, για να μην πούμε για δεκαετίες, η τοπική αυτοδιοίκηση αποτελούσε τον παρία και την παλλακίδα του κεντρικού κράτους. Κάτι παραπάνω από το φτωχό συγγενή. Φαίνεται πως η συγκυρία του προσφυγικού/μεταναστευτικού φαντάζει ως η χρυσή ευκαιρία για την ολική επαναφορά των δημάρχων που στη σχέση με την κυβέρνηση είναι πλέον ο “πωλών τοις μετρητοίς”! Η κυβέρνηση τούς έχει περισσότερη ανάγκη από ποτέ και οι δήμαρχοι διατεθειμένοι να “βάλουν πλάτη για την εθνική προσπάθεια”, μέσα βέβαια από εξαιρετικά γενναία ανταλλάγματα. “Δεν διοικούμε εμείς την χώρα, ζούμε όμως, κυκλοφορούμε και έχουμε την ευθύνη των τοπικών μας κοινωνιών, τις οποίες οφείλουμε να ενημερώσουμε και στις οποίες καθημερινά λογοδοτούμε. Ζητούμε το αυτονόητο, η Αυτοδιοίκηση να συμμετέχει και όχι μόνο να καλείται να εφαρμόζει προειλημμένες αποφάσεις”, ήταν τα λόγια του Προέδρου της ΚΕΔΕ προς τον Πρωθυπουργό, φτάνοντας στο “δια τάυτα” και στην “αιτιολογική έκθεση” των δημαρχιακών ανταλλαγμάτων για τη στήριξη στο προσφυγικό. Όπερ σημαίνει πως η μετάθεση των ευθυνών για την έλευση προσφύγων προς τους δημότες/ψηφοφόρους τους θα δείχνει προς κυβέρνηση μεριά…

Οι δήμαρχοι, επομένως, φαίνεται να παίρνουν την εκδίκησή τους από το κεντρικό κράτος. Μόνο που το οφθαλμόν αντί οφθαλμού κάνει όλο τον κόσμο τυφλό, όπως έλεγε ο Μαχάτμα Γκάντι…