Τέλος στην εσωστρέφεια δέκα χρόνων!

Παραμένει πεζόδρομος η Γιαγτζή…

Εν Δελφοίς, Έντυπη Έκδοση, 18 Ιουνίου

Δικαιώνει την εκτίμηση της Εν Δελφοίς η αλλαγή πλεύσης και η εγκατάλειψη των σχεδίων “ξηλώματος” του πεζοδρόμου. Την απόφαση γνωστοποίησε ο Π. Ταγκαλής στους συλλόγους. Ολική η στροφή της δημοτικής Αρχής. Κλείνει ένας κύκλος ομφαλοσκόπησης που ταλάνισε την πόλη και κόστισε στην προσαρμογή της στις απαιτήσεις των καιρών και των κατοίκων της.

Του Ηλία Τσίγκα

Την εκτίμηση που είχε διατυπώσει η Εν Δελφοίς στην έκδοση της 4ης Ιουνίου, περί “στροφής” της δημοτικής Αρχής στο ζήτημα της πεζοδρόμησης της Γιαγτζή, έρχονται να επιβεβαιώσουν οι τελευταίες εξελίξεις στο ζήτημα, καθώς το θέμα των νέων κυκλοφοριακών ρυθμίσεων στην Άμφισσα εισέρχεται στην τελική ευθεία του, μετά και το πέρας της διαδικασίας της διαβούλευσης, η οποία ολοκληρώθηκε την περασμένη Κυριακή.

Στο ρεπορτάζ εκείνο σημειώναμε ότι η αλλαγή του χαρακτήρα του δρόμου και η μετατρόπή του από πεζόδρομο σε “ήπιας κυκλοφορίας”, κάτι που αποτελούσε κατ ουσίαν πρόθεση της δημοτικής Αρχής του Παναγιώτη Ταγκαλή, προσέκρουε στην άρνηση της μεγάλης πλειοψηφίας των δημοτών και κατ επέκταση θα ισοδυναμούσε με την ανάληψη σημαντικού εκλογικού κόστους για αυτήν, ιδίως τη στιγμή που σε αυτό συντείνουν και άλλες επιλογές -ή μη επιλογές, σε ορισμένες περιπτώσεις- στην πρωτεύουσα του νομού και έδρα του Δήμου, όπως, και μεταξύ άλλων, η ματαίωση του χώρου στάθμευσης βαρέων οχημάτων, η αβελτηρία στο ζήτημα των Ρομά και η αλλαγή χρήσης του κτιρίου του παλιού νοσοκομείου. Πιο συγκεκριμένα, αναφέραμε στο κείμενο εκείνο: 

“ […] Πράγματι, η δημοτική Αρχή είναι εγκλωβισμένη ανάμεσα στις προεκλογικές πολιτικές υποσχέσεις και το πολιτικό κόστος που θα επωμιστεί αν “ξηλώσει” τον πεζόδρομο της Γιαγτζή. Ο τελευταίος θεωρείται στη συνείδηση της συντριπτικής πλειοψηφίας της πόλης κάτι δεδομένο και από πολλούς, που συν τω χρόνω θα γίνονται περισσότεροι, η ορθή κατεύθυνση είναι η επέκταση των πεζοδρομήσεων και όχι το ξεχαρβάλωμά τους. Πολιτικό κόστος στη δημοτική ενότητα με τη μεγαλύτερη πολιτική-εκλογική βαρύτητα που έρχεται να προστεθεί σε μείζονες αστοχίες -ως τα τώρα τουλάχιστον- της δημοτικής Αρχής, όπως είναι η ματαίωση του χώρου στάθμευσης βαρέων οχημάτων, η κωλυσιεργία -για πολλούς σκόπιμη και εμπρόθετη- στο ζήτημα των Ρομά, και η αλλαγή χρήσης του παλιού νοσοκομείου. Επιλογές που, αθροιζόμενες, δημιουργούν σοβαρούς εκλογικούς φραγμούς για τη δημοτική Αρχή με ορίζοντα το 2023 και την επαναδιεκδίκηση νέας -και πενταετούς- θητείας.

Επιπρόσθετα, η αιτιολογία των μελετητών για το νομοθετικό κενό περί ρυμοτομικού σχεδίου και δεν πείθει, καθώς τότε θα έπρεπε να ξηλωθούν όλοι οι πεζόδρομοι της τελευταίας 25ετίας, και αφήνει έκθετη τη δημοτική Αρχή. Ότι δηλαδή καλλιεργεί μια αφήγηση προς όλους όσοι έλαβαν υποσχέσεις για κατάργηση της πεζοδρόμησης, ότι εκείνη μεν επιχείρησε να φανεί συνεπής προς τις δεσμεύσεις της προς αυτούς, άλλες όμως ήταν οι βουλές της μεγάλης πλειοψηφίας των Αμφισσέων, τις οποίες δεν ήταν δυνατό να αγνοήσει”.

Η αξιολόγηση του πολιτικού ισοζυγίου και η εκτίμηση του εκλογικού κόστους-οφέλους -για να μιλήσουμε με όρους πολιτικού μάρκετινγκ- ήταν εκείνη που πρυτάνευσε στις αποφάσεις του Δημάρχου Δελφών και υπαγόρευσε την αλλαγή πλεύσης στο όλο ζήτημα και την εγκατάλειψη μιας καίριας προεκλογικής υπόσχεσης σε μερίδα της εκλογικής της δεξαμενής στην Άμφισσα. 

Την απόφαση αυτή γνωστοποίησε τη Δευτέρα ο Παναγιώτης Ταγκαλής σε συνάντησή του με εκπροσώπους επαγγελματικών συλλόγων της πόλης. Ο επικεφαλής της δημοτικής διοίκησης ανέφερε πως έχει στα χέρια του νομική γνωμάτευση, η οποία αποφαίνεται ότι ο χαρακτήρας της οδού ως πεζοδρόμου είναι καθ όλα νόμιμος και πως υφίστανται νομικά κωλύματα για την μετατροπή του σε δρόμο “ήπιας κυκλοφορίας”, όπως προτείνει το σχέδιο των μελετητών, επιχειρώντας να μεταθέσει στη νομική επιστήμη την ευθύνη της πολιτικής μεταστροφής της δημοτικής Αρχής και να μετριάσει το πολιτικό κόστος από την αθέτηση μιας δεδομένης και κεντρικής υπόσχεσης σε επαγγελματίες που είχαν στηρίξει προεκλογικά τον συνδυασμό του.

Γνωμάτευση η οποία, ταυτόχρονα, δικαιώνει τη θέση που έχει λάβει ο Νίκος Αναγνωστόπουλος, νομικός σύμβουλος του Επιμελητηρίου Φωκίδας, με την οποία τεκμηριωνόταν επιστημονικά η νομιμότητα του του υφιστάμενου καθεστώτος της οδού ως πεζοδρόμου και για την οποία σας είχαμε ενημερώσει πριν λίγες εβδομάδες στο ρεπορτάζ που αφορούσε στην παρουσίαση της μελέτης που είχε διοργανώσε διαδικτυακά η δημοτική Αρχή.

Η πολιτική ουσία

Η εξέλιξη αυτή οφείλουμε να αναφέρουμε πως δικαιώνει την τέως δημοτική Αρχή, η οποία ήταν εκείνη που είχε δρομολογήσει και υλοποιήσει τις διαδικασίες μετατροπής του κεντρικού εμπορικού δρόμου της φωκικής πρωτεύουσας σε πεζόδρομο. Και ουσιαστικά δικαιώνει τις προσπάθειες ιδίως του τέως Δημάρχου, Θανάση Παναγιωτόπουλου, και του τέως Αντιδημάρχου, Άρη Αγγελόπουλου. Σίγουρα το αποτέλεσμα που προέκυψε στη Γιαγτζή πριν από τρία χρόνια δεν ήταν ακριβώς το αρχικά σχεδιασθέν. Οπωσδήποτε, ανάμεσα στην αρχική πρόθεση και την τελική έκβαση τότε μεσολάβησε η φυσιολογική “τριβή”, που λέγαμε στο σχολείο στη Φυσική, καθώς έγιναν εμπρόθετες ή αναγκαστικές εκπτώσεις στο αρχικό σχέδιο παρεμβάσεων. 

Ωστόσο, η προηγούμενη δημοτική Αρχή ήταν εκείνη που αποφάσισε και έκανε το αναγκαίο μεγάλο βήμα προκειμένου η Άμφισσα να αρχίσει να ευθυγραμμίζεται με τις συνθήκες και τις επιταγές της σύγχρονης βιώσιμης αστικής κινητικότητας και να προσδώσει στο ιστορικό της κέντρο τις πρώτες όψεις προσαρμογής με μια πόλη του καιρού μας. Και αυτό όποιος επιθυμεί να συμμετέχει στο δημόσιο διάλογο με όρους στοιχειώδους εντιμότητας οφείλει αν μη τι άλλο να τής το πιστώσει και να τής το προσγράψει στα θετικά της. 

Από την άλλη, η ματαίωση της μετατροπής της Γιαγτζή σε δρόμο “ήπιας κυκλοφορίας” δημιουργεί εύλογα ερωτηματικά για τη μελετητική πρόταση που παρουσιάστηκε. Είναι γνωστό και εμπεδωμένο στην κοινή γνώμη ότι το κύριο επίδικο της μελετητικής πρότασης ήταν η συγκεκριμένη οδός. Η νομική απόφανση στην οποία βασίστηκε ο Π. Ταγκαλής “αδειάζει” την αντίστοιχη επιχειρηματολογία της μελετητικής ομάδας για το συγκεκριμένο ζήτημα, επιχειρώντας συν τοις άλλοις να μεταθέσει σε εκείνη το κόστος της μη αλλαγής του χαρακτήρα της Γιαγτζή, όπως επιθυμούσε μερίδα των επαγγελματιών η οποία προσδοκούσε από τη δημοτική Αρχή το “ξήλωμα” του πεζοδρόμου.

Παράλληλα, δημιουργεί ευνόητες αμφισβητήσεις σε διάφορα άλλα θέματα. Πρώτον, στην αξία και την ευθυκρισία της υπόλοιπης πρότασης, κάτι όμως που είναι επιζήμιο συνολικα για το δημόσιο συμφέρον, καθώς, και όπως έχουμε επισημάνει σε προγενέστερο σχετικό ρεπορτάζ, πολλές από τις προτάσεις της κινούνται σε σωστή και αναγκαία κατεύθυνση. Δεύτερον, γιατί θέτει εν αμφιβόλω, σύμφωνα με τη γνώμη τμήματος των δημοτών, και τη χρησιμότητα πια της ίδιας της πρότασης, όταν για εκείνη εκταμιεύτηκαν 25.000€ από τον προϋπολογισμό της Δημοτικής Κοινότητας Άμφισσας σε εποχές που δεν περισσεύει ούτε ευρώ. 

Τέλος, η απόφαση της δημοτικής Αρχής -γιατί κατ ουσίαν περί αυτού πρόκειται- να υπαναχωρήσει στο ζήτημα της Γιαγτζή και να πραγματοποιήσει στροφή 180 μοιρών γύρω από τον εαυτό της εκθέτει ανεπανόρθωτα κεντρικά της στελέχη από την πόλη, τα οποία προεκλογικά είχαν πρωτοστατήσει -ενίοτε και με ακραίο τρόπο- στο “αντάρτικο” εναντίον Παναγιωτόπουλου και Αγγελόπουλου για την πεζοδρόμηση, είχαν υποσχεθεί κατάργηση του πεζοδρόμου με την αλλαγή της κατάστασης στα δημοτικά πράγματα και που πλέον είναι αναγκασμένα να διαψεύσουν τον εαυτό τους και να υποστηρίξουν δημοσίως εκείνο το οποίο κατά διαπρύσιο τρόπο αντιμάχονταν…

Το “βάθος πεδίου” της υπόθεσης

Για να προσεγγίσουμε όμως το ζήτημα με το αναγκαίο “βάθος πεδίου”, που είναι απαραίτητο σε αυτή την υπόθεση, και για να δούμε τη “μεγάλη εικόνα” -για να χρησιμοποιήσουμε ένα στερεότυπο του δημοσιογραφικού λόγου των καιρών- πρέπει να επισημάνουμε το εξής: Η πλέον κεντρική ουσία της εξέλιξης αυτής είναι ότι μετά από δέκα και πλέον χρόνια η Άμφισσα τερματίζει οριστικά ένα σοβαρό κεφάλαιο εσωστρέφειας που αφορούσε στο πώς βλέπει τον εαυτό της τα προσεχή χρόνια και αν θα βαδίσει στα χνάρια των καλών πρακτικών που υπαγορεύουν τα παραδείγματα άλλων πόλεων που πολύ πιο πριν είχαν προσαρμοστεί στις ανάγκες της εποχής. Εσωστρέφεια που κόστισε πολυεπίπεδα και που κράτησε την πόλη πίσω και μακριά από τις αναγκαίες προσαρμογές για την ανάπτυξή της.

Το ζήτημα της πεζοδρόμησης της Γιαγτζή, και γενικότερα της απόδοσης χώρων του ιστορικού κέντρου στο κοινό με τον περιορισμό της χρήσης οχημάτων, άνοιξε στα “τελειώματα” της δημοτικής θητείας του Ασημάκη Ασημακόπουλου. Ο εντελώς πρόχειρος και ανεπεξέργαστος τρόπος με τον οποίο επιχειρήθηκε εκείνη την εποχή κόστισε την απώλεια της πλειοψηφίας στον τότε Δήμαρχο ΄έξι μήνες πριν τη λήξη της θητείας του (τελευταίας στην “καποδιστριακή” φάση της Αυτοδιοίκησης). 

Στη συνέχεια μεσολάβησε η αναβλητική στασιμότητα της θητείας Φουσέκη και η θυσία της αναγκαίας αυτής προσαρμογής στις σκοπιμότητες της εφεκτικής τακτικής του “¨βλέποντας και κάνοντας”. Η επιλογή Παναγιωτόπουλου να πεζοδρομήσει τη Γιαγτζή ως τμήμα της γενικότερης ευθυγράμμισης του ιστορικού κέντρου με τις σύγχρονες επιταγές της βιώσιμης αστικής κινητικότητας συνάντησε -με καίρια ευθύνη της τότε μείζονος μειοψηφίας και νυν δημοτικής Αρχής- θύελλα προσκομμάτων που οδήγησε σε σημαντικές εκπτώσεις στον αρχικό τότε σχεδιασμό.

Ζητούμενο πλέον είναι η όλη αυτή δεκαετής ιστορία να παράσχει τα αναγκαία διδάγματα για το μέλλον και για τη χάραξη δημόσιων πολιτικών και να καταστήσει ευρεία τη συνείδηση ότι οι μάχες οπισθοφυλακών έχουν πεπερασμένα όρια δυναμικής, όντας εξ αρχής χαμένες, και πως η λογική του συντηρητισμού -και δή της εκδοχής του επαρχιωτισμού σε αυτόν- δεν αποτελεί ούτε ασφαλή ούτε χρήσιμο οδοδείκτη για το προβλεπτό, τουλάχιστον, μέλλον!