Ο Γ. Μπούγας για το νόμο για “Ηρακλή” και servicers

Ανακοίνωση του Υφυπουργού Δικαιοσύνης και Βουλευτή Φωκίδας, Ιωάννη Μπούγα, για το νέο Νόμο 5072/2023 του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών

Στις 04.12.2023, ψηφίστηκε στην Ολομέλεια της Βουλής ο Νόμος 5072/2023 με αριθμό ΦΕΚ 198 Α/4.12.2023  του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών με τίτλο  «Δάνεια: Διαφάνεια, ανταγωνισμός, προστασία των ευάλωτων – Ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2021/2167, Επανεισαγωγή του προγράμματος «ΗΡΑΚΛΗΣ» και άλλες επείγουσες διατάξεις». Στο παρόν Νομοσχέδιο θεσμοθετήθηκαν οι σημαντικότερες μεταρρυθμίσεις που αφορούν:

1. στην επέκταση προγράμματος  «Ηρακλής» μία ιδιαιτέρως σημαντική συμφωνία που επιτεύχθηκε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Μία Συμφωνία με ιδιαίτερο μεταρρυθμιστικό χαρακτήρα που θα έχει ανώτατο όριο χορήγησης εγγυήσεων έως και 2 δις και διάρκεια έως 31.12.2024. Κύριος στόχος η μείωση  των μη εξυπηρετούμενων Δανείων στα χαρτοφυλάκια των Τραπεζών. Η δομή του προγράμματος θα παραμείνει ίδια αλλά η ελάχιστη βαθμίδα πιστοληπτικής αξιολόγησης των ομολογιών υψηλής εξοφλητικής προτεραιότητας θα καθορίζεται πλέον με ΒΒ+. Το παρόν πρόγραμμα συμβάλει ήδη στη μείωση του κόστους δανεισμού για τις ελληνικές τράπεζες , ενισχύοντας αφενός  τη πιστοληπτική ικανότητα και αξιολόγηση των ελληνικών τραπεζών και αφετέρου την απελευθέρωση κεφαλαίων για δάνεια σε επιχειρήσεις και καταναλωτές. Αρμόδια Αρχή η Τράπεζα Ελλάδος, η οποία καταρτίζει και τηρεί δημόσιο μητρώο για την εποπτεία και τον έλεγχο της διαφάνειας και επιβάλει διοικητικές κυρώσεις.
2. Θεσπίζονται υποχρεώσεις διαφάνειας, ενημέρωσης και σεβασμού των δικαιωμάτων των οφειλετών για τους servicers. Εισάγονται και εφαρμόζονται συγκεκριμένες υποχρεώσεις προς τους servicers με σκοπό την άμεση ενημέρωσή τους, την εξυπηρέτηση αλλά και τον απεριόριστο σεβασμό των δικαιωμάτων των καταναλωτών με βάση τις ειδικές διατάξεις που προβλέπονται στην Κοινοτική Οδηγία 2021/2167. Μέσω μια ειδικής πλατφόρμας θα γνωστοποιείται και θα υπάρχει αναλυτική ενημέρωση προς τους οφειλέτες για σημαντικά ζητήματα όπως το ύψος του χρέους, οι επικείμενες οφειλές, οι δόσεις, το ιστορικό πληρωμών, τα επιτόκια κ.α. Θα διατίθενται συγκριμένοι κωδικοί του εκάστοτε χρήστη και μέσα στο πλαίσιο πλήρους διαφάνειας θα μπορεί να έχει πρόσβαση σε όποιες ιστοσελίδες τον αφορούν. Η οποιαδήποτε παράβαση θα επιφέρει ποινή 500.000 ευρώ μέχρι και ανάκληση της άδεια λειτουργίας.
3. Παρέχεται η δυνατότητα εξωδικαστικού συμβιβασμού  που αποσκοπεί στην αναδιάρθρωση του χρέους των ευάλωτων οφειλετών όπως προκύπτει από την εφαρμογή του αλγόριθμου του εξωδικαστικού η οποία θα γίνεται αυτόματα αποδεκτή από το σύνολο των πιστωτών. Υπάρχει και η δυνατότητα απόρριψης της πρότασης από τους δικαστές, η οποία εισάγεται από τον οφειλέτη αλλά και η προσβολή στα δικαστήρια από τον ίδιο τον οφειλέτη. Mε Υπουργική απόφαση, βελτιώνεται ο αλγόριθμος για το σύνολο των οφειλετών που έχουν δάνεια με εμπράγματη εξασφάλιση και όχι μόνο τους ευάλωτους. Πιο συγκεκριμένα, το ύψος της ρυθμιζόμενης οφειλής από δάνεια με εμπράγματη εξασφάλιση θα μειωθεί έως και κατά 28% σε σχέση με την υπάρχουσα κατάσταση. Με την ίδια απόφαση το επιτόκιο των ρυθμίσεων θα οριστεί σε 3% σταθερό για 3 έτη. 
4. Με τη μεταρρύθμιση του φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων εισάγονται καίριες τροποποιήσεις που βασικό στόχο έχουν την ελάφρυνση των ευάλωτων οφειλετών σε περίπτωση επαναγοράς ακινήτου και τη προσέλκυση του ενδιαφέροντος επενδυτών. Συγκεκριμένα, αίρεται αυτοδικαίως  η υποχρέωση του οφειλέτη να οδηγηθεί στην αποπληρωμή του χρέους των μισθωμάτων των 12 ετών. Άλλο ένα σημαντικό στοιχείο είναι ότι σε περίπτωση διαχείρισης και επένδυσης ενός η περισσοτέρων ακινήτων που όμως παράγουν εισόδημα δίνεται η δυνατότητα στο φορέα να αποκτά ακίνητα με έκπτωση 30% επί της εμπορικής αξίας του ακινήτου ή της τιμής πρώτης προσφοράς.
5. Οι μη τραπεζικοί φορείς παρέχουν τη δυνατότητα  στις Εταιρείες Παροχής Πιστώσεων εκτός από τις ήδη υπάρχουσες πιστώσεις να χορηγούν και στεγαστικά δάνεια. Στόχος της συγκεκριμένης μεταρρύθμισης είναι η ανοικοδόμηση των βασικών εννοιών του ανταγωνισμού και της αναχρηματοδότησης δανείων.
6. Απλοποιούνται οι διαδικασίες του Πτωχευτικού Κώδικα και επεκτείνονται οι ρυθμίσεις που έχουν αυτό ως βασικό στόχο. Θα πραγματοποιείται μια αυτόματη αναζήτηση από δημόσιους φορείς και Τράπεζες με την κατάθεση της αίτησης,  καθώς και οιαδήποτε σφάλματα που μπορεί να υφίστανται, με βασικό σκοπό να διορθωθούν, να τροποποιηθούν και να μην οδηγήσουν στη κήρυξη του  απαραδέκτου αυτής.
7. Συστήματα άμεσων πληρωμών (IRIS): Στους ελεύθερους επαγγελματίες και στους αυτοαπασχολούμενους δίνεται η δυνατότητα να συνδέσουν το λογαριασμό τους με το σύστημα άμεσων πληρωμών καθώς και να δέχονται το σύστημα άμεσης πληρωμής από οποιοδήποτε φυσικό πρόσωπο. Γενικότερα οι συναλλαγές να λαμβάνουν χώρα με το στοιχείο της άμεσης πληρωμής και των ταχύρυθμων συναλλαγών.