Για το παλιό νοσοκομείο. Ξανά…

Γράφει ο Ηλίας Τσίγκας

Εν Δελφοίς, Έντυπη Έκδοση, 22 Ιανουαρίου

Είναι ορισμένα άρθρα -και ορισμένα θέματα, θα λέγαμε- που δεν τελειώνουν ποτέ, έλεγαν έμπειροι δημοσιογράφοι της παλιάς καλής σχολής. Ίσως καθ υπερβολήν, βέβαια, αναφορικα τουλάχιστον με το “ποτέ”. Όμως σίγουρα υπάρχουν θέματα που δεν εξαντλούνται. Ή που δεν σε αφήνουν να τα εξαντλήσεις γράφοντας μια-δυο φορές και ξεμπερδεύοντας μαζί τους. Ένα τέτοιο είναι και το ζήτημα της αλλαγής χρήσης του παλιού νοσοκομείου και η μετάπτωσή του από χώρο πολιτισμού προστιθέμενης αξίας σε χώρο στέγασης γραφείων δημοτικών υπηρεσιών, κλπ.

Το θέμα είναι προορισμένο να εισαχθεί προς συζήτηση στην προσεχή συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου Δελφών, ενώ ήδη το τοπικό συμβούλιο Άμφισσας έχει γνωμοδοτήσει εναντίον της διεκδίκησης των μελών της κοινωνίας των πολιτών της πόλης που αντιτίθεται έντονα στην απόφαση αυτή της δημοτικής Αρχής. Όσο και αν η μετάπτωση της χρήσης του χώρου από τον αρχικό του σχεδιασμό και προορισμό σε κάτι πολύ πιο μίζερο δείχνει τετελεσμένο γεγονός, ωστόσο θα επιμείνουμε, γιατί το όλο ζήτημα ξεπερνά κατά πολύ την απλή διχοστασία για τη χρήση ενός δημοτικού χώρου.

Κατ αρχάς πρέπει να επισημάνουμε δύο πράγματα. Πρώτον, ότι το σχέδιο της τριπλής ανάπλασης που έχει ως άλλοθι εισαγάγει για τον πολιτισμό η δημοτική Αρχή Ταγκαλή δεν πείθει. Και δεν πείθει γιατί αφενός θα απαιτηθούν πολλά λεφτά, πολλές μελέτες (για μια φορά ακόμα), πολλά χρόνια και πολλά σχετικά προγράμματα να βγουν για να ενταχθεί σε χρηματοδότηση πχ η οικία Καναβάκη -την ώρα που σημαντικά άλλα κτίσματα πολιτισμικού χαρακτήρα σε άλλες δημοτικές ενότητες ακόμα περιμένουν (βλ. Οικία Μαρρέ στην Πολύδροσο, τελείως ενδεικτικά). 

Και δεν πείθει επιπλέον και γιατί ο Δήμαρχος έχει αυτοαναιρεθεί στο συγκεκριμένο ζήτημα. Εφόσον υλοποιηθεί, δηλαδή, το σχέδιο της τριπλής ανάπλασης και γίνει η οικία Καναβάκη ή ο χώρος στις τεχνικές υπηρεσίες χώρος πολιτισμού, τι ακριβώς θα στεγάσει εκεί, αφού δεν υπάρχουν εκθέματα για να στεγαστούν στο παλιό νοσοκομείο, όπως λέει; Το ζήτημα σε κάθε περίπτωση δεν είναι απλά “πώς θα αξιοποιήσουμε καλύτερα ένα δημοτικό χώρο”, όπως επιχειρείται να παρουσιαστεί για να κατευναστούν αντιδράσεις και να διασκεδαστούν εντυπώσεις.

Σίγουρα οι ανάγκες του Δήμου σε χώρους στέγασης υπηρεσιών είναι μεγάλες. Πλέον οι δήμοι αποτελούν δομές πολυκεντρικής διακυβέρνησης και μικρές τοπικές κυβερνήσεις στο πλαίσιο του επιτελικού κράτους (καμιά σχέση με εκείνο του Κυριάκου) που έχει κυριαρχήσει τα τελευταία 20 και πλέον χρόνια στο πλαίσιο της μεταφορντικής ρύθμισης σε διεθνές επίπεδο. Και οι ανάγκες με τη σύσταση των καλλικρατικών δήμων έχουν γιγαντωθεί, αν σκεφτεί κανείς τη συγκέντρωσή τους στο διοικητικό κέντρο τους και ακόμα περισσότερο αν συνυπολογιστούν και οι πρόσθετες αρμοδιότητες που μέλλει να εκχωρηθούν στις οντότητες των δήμων το αμέσως προσεχές διάστημα. Το σχετικό νομοσχέδιο άλλωστε είναι ante portas, όπως μπορείτε να διαβάσετε σε άλλο σημείο της σημερινής μας έκδοσης. Το να αντιμετωπίζεται, ωστόσο, το ζήτημα αυτό με την ακύρωση ενός δυνάμει μείζονος συγκριτικού πλεονεκτήματος της πόλης αποτελεί κορυφαία αστοχία. 

Κι ακόμα μείζονα αστοχία είναι ο τρόπος σκέψης και η λογική προσέγγισης του αναπτυξιακού ρόλου που καλούνται να διαδραματίσουν εδώ και καιρό, κι ακόμα πιο έντονα, το επερχόμενο διάστημα οι δήμοι από πλευράς δημοτικής Αρχής. Και το ζήτημα της χρήσης, της διαχείρισης και της αξιοποίησης του παλιού νοσοκομείου της Άμφισσας είναι εξόχως χαρακτηριστικό παράδειγμα σχετικά.

Όσοι καταπιάνονται με τα αυτοδιοικητικά κοινά οφείλουν απαρέγκλιτα να είναι γειωμένοι στην εποχή τους και ευθυγραμμισμένοι με τις εξελίξεις, αν δεν θέλουν να παριστάνουν “το τρένο που έβλεπε τα άλλα τρένα να περνούν”. Τα πράγματα δεν είναι “παίξε-γέλασε” και κάνε φιγούρα στο fb. Και η γνώση που κυριαρχεί και στο χώρο της τοπικής αυτοδιοίκησης σήμερα, τουλάχιστον στο θέμα των αναπτυξιακών πρωτοβουλιών που εμπίπτουν στο πεδίο των αρμοδιοτήτων των δήμων, υπαγορεύει η κάθε είδους ανάπτυξη να επιδιώκεται όχι στον τομέα των αναγκών -που πολλές φορές βρίσκεται στο φαντασιακό δημοτών και αιρετών προξενώντας εξαιρετικά κοστοβόρες αστοχίες, όπως το αλήστου μνήμης…κολυμβητήριο της Άμφισσας (!)- αλλά σε εκείνο των διαθέσιμων πόρων και των υπαρχουσών δυνατοτήτων.

Και για την πόλη της Άμφισσας η έδραση της επισκεψιμότητάς της δεν μπορεί παρά να περιστραφεί και να αναζητηθεί κυρίαρχα και στον τομέα της Παιδείας (βλ. Γεωπονικό Πανεπιστήμιο) και τον Πολιτισμό. Πλην της λειτουργίας της πόλης ως διοικητικού κέντρου και χώρου συγκέντρωσης υπηρεσιών ως πρωτεύουσα νομού και έδρα Δήμου, ποιοι είναι οι επισκέπτες που έρχονται στην πόλη, αν όχι από τον τομέα του πολιτισμού; Και πόσο έχουμε συνολικά επενδύσει κατά τρόπο αποτελεσματικό και όχι αποσπασματικό σε αυτό; Ποιος είναι ο σχεδιασμός περαιτέρω αξιοποίησης και ανάδειξης των ευκαιριών επισκεψιμότητας που θα προσφέρει σε προβλεπτό χρονικό διάστημα ο νέος περιφερειακός στο κάστρο και τη Χάρμαινα; Και πώς θα μπορούσαν αυτά τα τοπόσημα να συνδεθούν μέσω των υπαρχόντων αστικών πεζοπορικών διαδρομών με μια Πινακοθήκη Παπαλουκά που θα λειτουργούσε στο χώρο του παλιού νοσοκομείου; Όχι μόνο σχεδιασμός δεν υφίσταται, αλλά ούτε κάποια ιδέα στο μυαλό κάποιου και κάποια πρόθεση εκπόνησης στρατηγικής… 

Ψιλά γράμματα; Όχι για όλους. Ωστόσο, διοικώ σημαίνει ασκώ τον λαό και τον κατευθύνω και δεν περιορίζομαι σε δράσεις ορθολογικής (;;) διαχείρισης του κτιριακού αποθέματος και οικονομιών κλίμακος για έναν όντως ναυαγισμένο εδώ και χρόνια οικονομικά δήμο. 

Ο Παπαλουκάς είναι από τους κορυφαίους Έλληνες εικαστικούς του 20ού αιώνα. Και η αγιογράφηση της Μητρόπολης ένα από τα κορυφαία έργα του. Αυτός ο δυνάμει αξιοποιήσιμος πόρος (η διαχείριση του οποίου συνιστά όνειδος για κάθε σύγχρονο κάτοικο αυτής της πόλης και προβλέπεται να διαιωνιστεί με την επιλογή στέγασης των ανθιβόλων στο καθ όλα απρόσφορο για την αποστολή αυτή Γαζέικο, που βολεύει και την παρούσα δημοτική Αρχή) θα έπρεπε να αποτελέσει την πρώτη ύλη για τη δημιουργία “Δημοτικής Πινακοθήκης Σπύρος Παπαλουκάς”, μοναδική στην Στερεά Ελλάδα, από τις καλύτερες σε όλη τη χώρα, πραγματικό στολίδι της Άμφισσας και πόλος έλξης όλων των σημαντικών εικαστικών της χώρας και όχι μόνο που θα παρακαλούσαν, χωρίς υπερβολή, να εκθέσουν στο χώρο αυτό. Με όλα τα συνεπαγόμενα οφέλη για την πόλη και την περιοχή και το ειδικό βάρος τους.

Κάποτε ο Χαρίλαος Τρικούπης είχε πει το γνωστό “ανθ ημών…Γουλιμής”. Κάτι ανάλογο συμβαίνει και στην περίπτωση του παλιού νοσοκομείου. Αντί Παπαλουκάς…Αυτοτελής Διεύθυνση Ύδρευσης και Αποχέτευσης! Το όραμα από την απλή διαχείριση όντως απέχει πολύ… Και θα απέχει για πολύ ακόμα! Όσο ακριβώς και ο παρωχημένος δρόμος θεραπείας των αναγκών από την ανάπτυξη στη βάση των πλεονεκτημάτων ενός τόπου..