Φωκίδα. Ποιο μέλλον; 4. Τι μπορούν να καθορίσουν οι εκλογές, εθνικές, αυτοδιοικητικές

Της Αφροδίτης Παπαθανάση

Η προεκλογική περίοδος των εθνικών εκλογών πέρασε με μονόλογο από πλευράς των κομμάτων σε σχέση με τις κυβερνητικές τους δεσμεύσεις.

Το αποτέλεσμα των εκλογών Μάιου 2023 δύσκολα ανατρέπεται, δημιουργώντας «ιστορικό φαινόμενο», όπου επί της ουσίας ηττάται η αντιπολίτευση. Το εκτιμώμενο αποτέλεσμα και του Ιουνίου, όπου προηγείται με διαφορά η ΝΔ μένει να κριθεί, όπως και η  τύχη μικρών κομματικών σχηματισμών, 3-4 από αυτά με ακροδεξιά πολιτική αναφορά. Επίσης η όλη εκλογική εξέλιξη και διαχείριση αυτής, κυρίως από τον ΣΥΡΙΖΑ, έβαλε ταφόπλακα στην απλή αναλογική για πολλά χρόνια στο μέλλον.

Οι εθνικές εκλογές και στη Φωκίδα και άλλες περιοχές, σφραγίσθηκαν από τις δυναμικές και συμμαχίες στο πεδίο κυρίως των επερχόμενων δημοτικών εκλογών.

Τι συνεπάγεται όμως η όλη εικόνα που διαμορφώνεται, με το ισχυρό έλλειμμα προγραμματικού πλαισίου για τη Στερεά και τη Φωκίδα, μετά τις εθνικές και προς τις αυτοδιοικητικές εκλογές; 

Η ΝΔ και κυρίως τα κεντρικά της στελέχη, οι κ.κ. Μπούγας και Τσακίρης,  έχουν μιλήσει για την χρηματοδότηση και δρομολόγηση συγκεκριμένων έργων υποδομών στο Νομό, όπως τμήμα της Διαγωνίου Οδού, τον Παραλίμνιο, την ενίσχυση των Δήμων μέσω προγραμμάτων, την προσπάθεια για την άρση συνεπειών από τις φωτιές στον ελαιώνα.

Ενδιαφέρον παρουσιάζει στο πεδίο της εικόνας και εκκίνησης διαδικασιών για αναπτυξιακά ζητήματα από το χώρο της ΝΔ κυρίως από τα παραπάνω στελέχη της και όχι από τον αυτοδιοικητικό χώρο και στελέχη της ΝΔ, αυτό όμως αφορά και αποτελεί θέμα εσωκομματικών τους ισορροπιών και θεσμικής λειτουργίας.  

Τι όμως δεν έχει απαντηθεί εδώ και χρόνια ή στα πλαίσια του τρέχοντος προεκλογικού διαλόγου; Γιατί τόσο μεγάλη η απουσία της θέσης της αυτοδιοίκησης για κομβικά αναπτυξιακά ζητήματα στο νομό, που θέτουν επιτακτική την ανάγκη τόσο για εθνικές όσο και για περιφερειακές πολιτικές;

• Τι δεν έχει όμως απαντηθεί; 

1. Πως θα σταματήσει και αναστραφεί η έξοδος νέων ανθρώπων από τη Φωκίδα.

Το Δημογραφικό στην περιοχή και στη Στερεά πρέπει να είναι υψηλά στην ατζέντα. 

Ποιες, τα πεδία, οι πολιτικές για νέες θέσεις εργασίας και ποιες οι πολιτικές για να γίνει μετακίνηση οικογενειών από τα αστικά κέντρα στην επαρχία και Φωκίδα.

Ποιες αρχές, όπως διαφάνεια, αξιοκρατία, οφείλουν να διέπουν την σχέση εξουσίας,  δημοτικής, περιφερειακής, κυβερνητικής με τους πολίτες και που βρισκόμαστε σε σχέση με όλα τα παραπάνω. 

#Προοδευτική πολιτική για το Δημογραφικό είναι οι ευκαιρίες και οι  ίσες ευκαιρίες σε νέους ανθρώπους και οικογένειες, όπως: Ισχυρό πρόγραμμα επιδότησης ενοικίων για κατοικίες, κίνητρα στο δημόσιο για μετακίνηση από αστικά κέντρα σε επαρχία, κίνητρα φορολογικά σε νέα ζευγάρια που γυρίζουν σε επαρχία, ενίσχυση νηπιακής φροντίδας.

2. Πως οι Δήμοι θα αποκτήσουν σταθερά έσοδα ανεξάρτητα από την ετήσια κρατική επιχορήγηση. 

#Προοδευτική πολιτική είναι η αύξηση του ποσοστού από 20% στο 40% από τα μισθώματα μεταλλείας που εισπράττουν  ετήσια οι Δήμοι, Δωρίδας και Δελφών,  μέσω των Υπ. Περιβάλλοντος – Οικονομίας. Προοδευτική πολιτική είναι αύξηση του τέλους ΑΠΕ 3%, αύξηση για τα μεγάλα ΑΠΕ και εταιρείες παραγωγής και αποθήκευσης ενέργειας, προς τους Δήμους.

3. Η παραγωγή και αποθήκευση ενέργειας δεν μπορεί να ανήκει μόνο σε μεγάλους παραγωγούς. Το χωροταξικό των ΑΠΕ.

Η πρώτη παρατήρηση αφορά τον εξοστρακισμό από το δίκτυο παραγωγής των ενεργειακών κοινοτήτων και η έλλειψη στη Στερεά και στη Φωκίδα έργων ΑΠΕ με συμμετοχή της Αυτοδιοίκησης. Η δεύτερη ότι έχει χαθεί κάθε έννοια ορθής χωροθέτησης στην περιοχή.

#Προοδευτική πολιτική είναι άμεσα να κηρυχθούν περιοχές προστασίας για ορεινές περιοχές στο πλαίσιο των «απάτητών βουνών». Το να σωθεί παραγωγική γη, όπως η παραλίμνια περιοχή στο Μόρνο, κάμπος Βελά. 

#Προοδευτική πολιτική είναι η μη χωροθέτηση αιολικών μέσα σε οικισμούς. 

#Προοδευτική αναπτυξιακή πολιτική είναι η συνεργασία Αυτοδιοίκησης με ΕΥΔΑΠ ή μεγάλα εταιρικά σχήματα για παραγωγή και αποθήκευση ενέργειας ώστε να μπορέσει να «χρηματοδοτήσει» ΔΕΥΑ, υπηρεσίες και πολίτες με φθηνό ρεύμα.

4. Πλειστηριασμοί Α κατοικίας και αγροτικής γης.  Ιδιωτικό Χρέος. 

Δεν υπάρχει πλέον κανένα πλαίσιο προστασίας της Α κατοικίας και αγροτικής γης. Το ιδιωτικό χρέος εκτοξεύεται ενισχύοντας έναν από τους  ισχυρότερους δείκτες επισφάλειας για Χώρα, δείχνοντας και την αποτυχία μηχανισμών εξωδικαστικού. 

Την 2^η μέρα των εκλογών και σχηματισμού κυβέρνησης Δεξιάς το πρόβλημα θα είναι εδώ, αποδεικνύοντας μια ακόμη παραδοξότητα αυτών των εκλογών, την έλλειψη τοποθέτησης πολιτικής και κοινωνικής για ζητήματα που αφορούν τον βιοπορισμό των οικογενειών σε αστικά κέντρα και επαρχία.

#Προοδευτική πολιτική είναι η προστασία, με συγκεκριμένες κατηγοριοποιήσεις και δεσμεύσεις, πχ εισόδημα, ποσοστό χρέους που έχει αποπληρωθεί, τυχόν αναπηρία, μονογονεική οικογένεια, χρόνια ανεργίας, για την Α κατοικία και την αγροτική γη. 

#Προοδευτική πολιτική είναι η διεύρυνση της φορολογικής βάσης αλλά και η σταδιακή αύξηση των φορολογικών συντελεστών και επί της ουσία η φορολόγηση του πλούτου έναντι της φορολόγησης εργασίας ή επιχειρηματικότητας. 

5. Δημόσια Υγεία. Δημόσια Παιδεία. 

Η κυβέρνηση της ΝΔ ευνόησε την ιδιωτική Υγεία και Παιδεία. Είναι σαφής πολιτικά σύμφωνα με τις αρχές της. 

Από Αυτοδιοίκηση και Κεντρική Πολιτική, από πλευράς της Δεξιάς, δεν τέθηκαν ισχυρά τα αιτήματα για την ισχυρή δημόσια Υγεία και Παιδεία. Έτσι, παρόλο που η δημόσια υγεία και το ιατρικό νοσηλευτικό προσωπικό της σήκωσε το βάρος της πανδημίας, η χρηματοδότηση του συστήματος υπολείπεται δραματικά των αναγκών αλλά και των ποσοστών της ευρωπαϊκής χρηματοδότησης. 

#Προοδευτική πολιτική είναι η σαφής δέσμευση για τον δημόσιο χαρακτήρα του ΕΣΥ, όχι λόγω «ιδεοληψίας», αλλά γιατί τα μικτά σχήματα και η ιδιωτική υγεία είναι πολλαπλάσια ακριβή για τον πολίτη. #Προοδευτική πολιτική, Είναι η δέσμευση ότι μοναδικά κεντρικά νοσοκομεία, όπως Άγιος Σάββας, Αλεξάνδρα, Γενικό Κρατικό και πολλά ακόμη θα μείνουν στο Δημόσιο. Είναι η δέσμευση για την ενίσχυση του ανθρωπινού δυναμικού των μονάδων.

Τα περιφερειακά νοσοκομεία, όπως της Άμφισσας και τα περισσότερα της Στερεάς δεν πρέπει να υποβαθμιστούν λόγω έλλειψης εξοπλισμού ή επιστημονικού δυναμικού. Ας δούμε τους μέσους όρους διακομιδών από τα νοσοκομεία της περιφέρειας και ας αντληθούν συμπεράσματα και από αυτό. Αν πρέπει το Υπ. Υγείας και Ανάπτυξης να προχωρήσουν σε εκσυγχρονισμό διαδικασιών, με διαφάνεια και συντόμευση χρόνων, για επιστημονικό εξοπλισμό μονάδων υγείας ας το κάνουν, χθες. Είναι απορίας άξια η σιωπή της Αυτοδιοίκησης και της τοπικής στη Φωκίδα για την ανάγκη ενίσχυσης των μονάδων υγείας. Λες και αποτελεί «ξένο θέμα», ο εξοπλισμός τους, η κάλυψη ιατρικού νοσηλευτικού προσωπικού, η τηλεϊατρική και η ενίσχυση των αγροτικών ιατρείων και κέντρων υγείας. 

#Προοδευτική πολιτική για τη Στερεά και τη Φωκίδα αποτελεί η ενίσχυση των νοσοκομείων στη Στερεά, των Μονάδων Πρόνοιας και Ψυχικής Υγείας, η ενίσχυση πρόληψης σε πληθυσμούς. Και όσα «καλά σχετικά» και αν ακούμε από τις μονάδες του ΠΕΠ στη Περιφέρεια, σαφώς λείπει η βούληση το σαφές πλαίσιο στοχοθεσίας για ετήσια μετρήσιμα θετικά αποτελέσματα, του Υπ. Υγείας, της 5^ης ΥΠΕ με την Αυτοδιοίκηση για τις μονάδες Υγείας. 

#Προοδευτική πολιτική για τη Στερεά και τη Φωκίδα αποτελεί η ενίσχυση της επαγγελματικής εκπαίδευσης. Οι πολιτικές δημιουργίας, αγροτικών, κτηνοτροφικών σχολών. Η κάθε δυνατή βοήθεια προς το Γεωπονικό Τμήμα της Άμφισσας.

6. Για τα έργα υποδομών και τα έργα που πρέπει να έρθουν.

Το τμήμα του άξονα Ιτέα – Γαλαξείδι, είναι έτοιμο από το 2012. Μπορεί να ξεκινήσει άμεσα με την τυχόν αναγκαία τροποποίηση τιμών.

Για το αρδευτικό του Ελαιώνα και την πεδιάδα Μόρνου,  η Περιφέρεια και η Πολιτική Ηγεσία κάποια στιγμή, πρέπει να πουν πότε θα ολοκληρωθούν και να εξασφαλίσουν ότι θα παραδοθούν λειτουργικά- τεχνικά βιώσιμα έργα.

Μετά από μια δεκαετία ακινησίας μάλλον ξεχνάμε το τμήμα Μαλανδρίνο – Λιδωρίκι, εκτός και εάν βρεθεί χρηματοδότηση από Υπουργείο, καθώς για την  Περιφέρεια δεν είναι πλέον έργο επιλέξιμο έργο. 

Για τον Παραλίμνιο, έργο δεν υπάρχει δυνατότητα να ολοκληρωθεί έως το 2026 του Ταμείου Ανάκαμψης, οπότε σκεφτείτε λύσεις ή εναλλακτικές.

Περιμένουμε για 6^η χρονιά την εκκίνηση του τμήματος των 5χιλ στη Βάργιανη από την Περιφέρεια. 

Περιμένουμε την δέσμευση της ΕΤΑΔ για έργα παραγωγής και αποθήκευσης ενέργειας και βιώσιμης διαχείρισης στο Χιονοδρομικό Κέντρο. 

Περιμένουμε το ολιστικό σχέδιο χρηματοδότησης και εργασιών για την Χάρμαινα. Το ολιστικό σχέδιο αστικής ανάπλασης για την Αμφισσα και τους Δελφούς. Το καταδυτικό πάρκο. Την δημοτική Πινακοθήκη. Το ολιστικό σχέδιο για τις Ορεινές Περιοχές και τον χαρακτηρισμό παραδοσιακών οικισμών. 

Ο κατάλογος θα μπορούσε να συνεχίσει με σωστές ή λάθος ή υπερβολικές προτάσεις. 

  Η Φωκίδα και η Στερεά καλούνται τις επόμενες δεκαετίες είτε να καταφέρουν να αναταχθούν αναπτυξιακά και δημογραφικά τα επόμενα χρόνια, την επόμενη 20ετία, είτε μόνο να αντέξουν να υπάρξουν, αποδεχόμενοι συνεχείς απώλειες, ως δορυφόροι της Αττικής και ως η ενεργειακή μπαταρία της χώρας.

#Προοδευτική πολιτική όμως για τη Στερεά και τη Φωκίδα αποτελεί ένας ολικός σχεδιασμός, με σαφείς χρηματοδοτήσεις και άποψη βιωσιμότητας ενεργειών, δράσεων και παρακαταθήκης. Αυτό δεν υπάρχει, όπως δεν είναι καθαρή και εμφανής η θεσμική συνεργασία των Αιρετών, άρα είναι λογικό να αναπαράγονται δελτία τύπου…

#Προοδευτική πολιτική είναι το πώς η επαρχία – η Φωκίδα εδώ, κρατά ζωντανές τις μικρές επιχειρήσεις της, πως δηλαδή με πλέγμα εθνικών πολιτικών (που λείπουν) και με κινήσεις της αυτοδιοίκησης (που και πάλι λείπουν) κρατούμε ζωντανές περιοχές ή τις αφήνουμε να σβήσουν τελείως, πως μένουν όρθιες επιχειρήσεις, πολιτισμική παρακαταθήκη και πολιτιστική τουριστική δραστηριότητα. Δείτε την Άμφισσα. Δεκάδες σπίτια ακατοίκητα, πολλά με κίνδυνο καταστροφής. Δεν ασχολείται κανείς.  

Η ΝΔ δείχνει να κερδίζει τις εκλογές. Αυτό δεν συνεπάγεται όμως τις αναγκαίες πολιτικές για βιώσιμη ανάπτυξη στην περιφέρεια και τη Φωκίδα. Σαφώς σεβόμαστε το αποτέλεσμα της απόφασης του κόσμου, το αποτέλεσμα των εκλογών. Μας προβληματίζει όμως η απουσία  απαντήσεων σε σημαντικά προβλήματα. Μιλούμε πολλές φορές για την ξύλινη γλώσσα στα περί της ανάπτυξης, στο ότι γράφουμε λίστες, όχι ερωτήματα πολιτικών, προοδευτικά ή μη. 

Θα συνεχίσουμε την δημόσια παρέμβαση, συζήτηση που όφειλε να γίνει οργανωμένα και με θέσεις όλων των πλευρών. Οι κινήσεις και οι αποφάσεις – ή οι μη αποφάσεις – που μας επηρεάζουν είναι και σήμερα και αύριο εδώ, από την τιμή του ηλεκτρικού στα μαγαζιά και τα νοικοκυριά, όσο ο πολυετής σχεδιασμός για τον τόπο μας.